"ใต้สุดสยาม เมืองงามชายแดน"
จังหวัดยะลาอยู่ทางใต้สุดของประเทศไทย
เป็นจังหวัดเดียวในภาคใต้ที่มีพื้นที่ไม่ติดกับทะเล เป็นเมือง ที่มีผังเมืองที่สวยงาม มีการผสมผสานระหว่างวัฒนธรรมของกลุ่มชน 3 กลุ่มเชื้อชาติคือ มุสลิม ไทยและจีน
อำเภอที่ขึ้นชื่อคือ เบตง มาจากภาษามาลายูแปลว่า ไม้ไผ่ มีการปกครองแบ่งออกเป็น 4 ตำบลกับ 1 เทศบาล
คือตำบลยะรม อัยเยอร์เวง ตะเนาะแมเราะ ธารน้ำทิพย์และเทศบาลเบตง ประชากรส่วนใหญ่มี 2 กลุ่มใหญ่
คือชาวไทยนับถือศาสนาอิสลามและชาวไทยเชื้อสายจีน ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรม
ความเป็นมา
บริเวณจังหวัดยะลานี้สันนิษฐานว่าเป็นเมืองพุทธศาสนาเก่าแก่
เพราะได้ขุดพบพระดินดิบเป็นจำนวนมาก ซึ่งมีลักษณะเช่นเดียวกับที่พบตามถ้ำต่างๆในชุมชนโบราณตั้งแต่ไชยาลงไปจนถึงสุมาตราและชวาอัน
เป็นดินแดนที่เชื่อว่าเป็นอาณาจักรศรีวิชัย
นอกจากนี้บริเวณอำเภอธารโต
อำเภอยะหาและอำเภอเมือง ซึ่งอยู่ริมแม่น้ำสาย มีผู้ขุดพบขวานหินขัดสมัยหินใหม่เป็นจำนวนมาก แสดงว่าที่ราบริมฝั่งแม่น้ำสายมีความเป็นมาอันยาวนานก่อนประวัติศาสตร์
จากประวัติศาสตร์ท้องที่เมืองยะลาเดิม
อยู่ในการปกครองเมืองปัตตานี ซึ่งเป็นเมืองประเทศราชของไทยตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยาจนถึงสมัยรัชกาลที่ 1 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ ได้มีการปรับปรุงการปกครองหัว
เมืองและได้แบ่งอาณาจักรปัตตานีออกเป็น 7 หัวเมือง คือ ปัตตานี ยะหริ่ง สายบุรี ยะลา รามัน ระแงะและ
หนองจิก เมื่อปี พ.ศ. 2334 โดยให้เมืองเหล่านี้ขึ้นกับเมืองสงขลา
เมืองยะลาเมื่อแยกออกจากอาณาจักรปัตตานีแล้วได้ตั้งเมืองอยู่ที่ตำบลบ้านยะลา
ซึ่งนับเป็นสถานที่ตั้งเมืองยะลาเป็นเมืองยะลาเป็นครั้งแรก ในสมัยรัชกาลที่ 3 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ เมืองยะลาร่วมกับเมือง
ใกล้เคียงก่อกบฏขึ้น แต่ถูกปราบปราม จึงโปรดเกล้าฯให้นายเมืองบุตรพระยายะหริ่งมาเป็นเจ้าเมืองยะลา
ในปี พ.ศ. 2390 และตั้งบ้านเรือนอยู่ที่ตำบลท่าสาป ซึ่งต่อมามีความเจริญและเป็นย่านการค้าของเมือง
เมื่อมีการปกครองแบบเทศาภิบาลในสมัยรัชกาลที่
5 ได้กำหนดให้ 7 หัวเมืองมีหน่วยบริหารราชการของตนเอง โดยมีข้าหลวงใหญ่ประจำบริเวณเป็นผู้ควบคุมภายใต้การดูแลของข้าหลวงเทศาภิบาล มณฑล
นครศรีธรรมราช ต่อมาในปี พ.ศ. 2447 ได้ประกาศตั้งหัวเมืองทั้ง 7 เป็นมณฑลปัตตานีโดยยุบลงเหลือ 4
เมืองคือ ปัตตานี (รวมหนองจิก ยะหริ่ง ปัตตานี) ยะลา (รวมรามันกับยะลา) สายบุรี และระแงะ พ.ศ. 2476 เมื่อยุบเลิกการปกครองแบบเทศาภิบาลมาใช้การปกครองในรูปปัจจุบัน จึงกลายมาเป็นจังหวัดยะลามาถึง
ทุกวันนี้
อาณาเขต
| ทิศเหนือ | จดจังหวัดสงขลาและจังหวัดปัตตานี |
| ทิศใต้ | จดประเทศมาเลเซีย |
| ทิศตะวันออก | จดจังหวัดสงขลาและประเทศมาเลเซีย |
| ทิศตะวันตก | จดจังหวัดนราธิวาสและประเทศมาเลเซีย |
เบตงได้รับอิทธิพลลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้และลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือ
ฝนตกชุกอากาศเย็นสบาย มีหมอกปกคลุมในตอนเช้า จึงได้รับสมญานามว่า "เมืองในหมอกดอกไม้งาม" อุณหภูมิเฉลี่ยประมาณ
21-31 องศาเซลเซียส
ใช้เส้นทางหลวงหมายเลข
4 ไป จ.ชุมพร รวมระยะทางประมาณ 460 กม.ต่อด้วยเส้นทางหลวงหมายเลข 41
หรือ 42 ประมาณ 500 กม. ผ่านปากบาราเทพา ถึงสามแยกดอนยางเลี้ยวขวา
อีกประมาณ 40 กม. เข้าสู่จังหวัดยะลา
รถโดยสารประจำทาง
ปรับอากาศ,ธรรมดา ออกเดินทางทุกวัน จากสถานีขนส่งสายใต้ใช้เวลาเดินทาง
ประมาณ 17 ชั่วโมง โทร.(02)4355015
ขบวนรถด่วน รถเร็ว
สปริ๊นเตอร์ จากสถานีรถไฟกรุงเทพฯ-สถานียะลา ทุกวันใช้เวลาเดินทางประมาณ
17 ชั่วโมง
ท่าอากาศยานกรุงเทพฯ-ท่าอากาศยานหาดใหญ่
ทำการบินทุกวัน เดินทางต่อด้วยรถโดยสารประจำทาง ปรับอากาศ แท็กซี่)
สู่จังหวัดยะลา 150 กม.