ของหวานไทยหรือขนมไทย กล่าวได้ว่ามีอยู่คู่กับคนไทยมาช้า นาน   เพราะเป็นวัฒนธรรมอย่างหนึ่งที่บ่งบอกว่า คนไทยเป็นคนมี ลักษณะนิสัยอย่างไร เนื่องด้วยขนมไทยแต่ละชนิด ล้วนมีเสน่ห์  มี รสชาติ   ที่แตกต่างกันออกไป แต่แฝงไปด้วยความละเมียดละไม   ความวิจิตรบรรจง   อยู่ในรูปลักษณ์ กลิ่น รสของขนม   ที่สำคัญ ขนม ไทยแสดง ให้เห็นว่า เป็นคนใจเย็น   รักสงบ  มีฝีมือเชิงศิลปะ   ขนมธรรมดา ๆ ทำด้วยแป้ง น้ำตาล   มะพร้าว  เป็นส่วนประกอบ สำคัญ สามารถดัดแปลงเป็นขนมหลายชนิด หน้าตาแตกต่างกัน

ในสมัยโบราณคนไทยจะทำขนมก็ เฉพาะ ใน วาระสำคัญเท่านั้น  เป็นต้น ว่า   งานบุญ   เทศกาลสำคัญ  หรือต้อน รับ แขกสำคัญ   เพราะขนมบางชนิด จำเป็น ต้องใช้กำลังคนอาศัยเวลาใน การทำอยู่พอสมควร   ส่วนใหญ่เป็น

ขนมที่เกิดขึ้นครั้งแรก

ไม่มีหลักฐานยืนยันแน่นอนว่า "ขนมไทย"   เกิดขึ้นมาตั้งแต่สมัยใดเป็นครั้งแรก   แต่ตามประวัติศาสตร์ไทย มี หลักฐานตอนหนึ่งว่ามีการจารึกชื่อขนมที่ทำเลี้ยงคนในคราวขุดสระ   เป็นการจารึกแบบลายแทงสมัยเก่าในแท่ง ศิลาจารึก  ขนมที่ปรากฏก็คือ "ไข่กบ   นกปล่อย  บัวลอย  อ้ายตื้อ"   เลี้ยงคนที่มาช่วยกันขุดสระ   ฟังดูก็แปลกดี ลอง ถามผู้ใหญ่ดู ถึงได้รู้ว่า ไข่กบ น่าจะหมายถึง   เม็ดแมงลัก  นกปล่อย หมายถึง ลอดช่อง  บัวลอย   หมายถึง ข้าวตอก อ้ายตื้อ หมายถึง ข้าวเหนียว   ขนมทั้งสี่อย่างนี้   ใช้น้ำกระสายอย่างเดียวกัน คือ "น้ำกะทิ" นี่คือขนมชนิด แรกของ ชนชาติไทย เพราะในสมัยนั้นนิยมเชิญผู้ปกครองไปกินขนมสี่อย่างนี้ด้วย โดยใช้ถ้วยใส่ขนม ซึ่งเราเรียก การเลี้ยง ขนม ๔ อย่างนี้ว่า "ประเพณี ๔ ถ้วย"

พระมหากษัตริย์ไทยกับขนมไทย

กาพย์เห่ชมเครื่องคาว-หวาน
บทพระราชนิพนธ์พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ล้นเกล้ารัชกาลที่ ๒