|
Dr.
Aynur YILMAZ
Çatışmaları
çözümlerken ana babaların kazandığı, çocukların kaybettiği bir
evde gerçekten kazanan var mı? Yoksa ana babalar "kazanma" adına
çok yüksek bir bedel mi ödüyorlar?
Böyle
evlerde çocuğun çözüm arama motivasyonu azalıyor, ana babasına karşı
kızgınlık duyuyor, kendi kendilerini denetleme şansları olmuyor. Ana
baba kendi çözümünü çocuğa dayattığı, çocuğu çözüme katkısı
olmadığı için ona uyma arzusu da çok az oluyor. Çoğunlukla karara
uymak istemiyor, kaçmanın yollarını arıyorlar. Kaçamazlarsa da yalnızca
kendilerinden istenileni yapıyorlar. Bunun sonucunda da ana babalarına
karşı öfke duyuyorlar. Ayrıca bu ana babalar, kararı çocuğa kabul
ettirmek, bunu yapıp yapmadığını denetlemek, hatırlatmak ve zorlamak
için çok zaman harcıyorlar. Bu yöntemin başka bir sonucu da; çocuğa
kendini denetleme ve sorumluluk almayı öğrenme şansını vermemesi.
Çocukların
kazandığı, ana babaların kaybettiği bir evde neler oluyor; çocuklar
neler hissediyorlar? Böyle evlerde çocuklar istediklerini yapmalarına
izin verildiği için isyankar, düşman, bağımlı, saldırgan, uyumlu,
içedönük olmazlar. Bu çocuklar, ana babalarını denetim altında
tutmak için nasıl öfke nöbetlerine tutulacaklarını, ana babalarını
nasıl suçlu hissettireceklerini, onlara nasıl kötü sözler söyleyeceklerini
çok iyi öğrenirler. Kendi ihtiyaçlarının başkalarınınkinden daha
önemli olduğunu öğrenmişlerdir. Davranışları denetimden yoksundur
ve çok bencildirler. Başkalarının duygularına, malına mülküne saygı
göstermezler. Onlar için yaşam hep almaktır. Bir de ana babaların söylediklerinden
emin olamazlar. Bu evlerde ana babalar çocuklarına kırgındırlar. Çocuk
ana babasının kendisine kırıldığını, kızdığını, sinirlendiğini
hisseder.
Şimdi
de ana baba ve çocukların her ikisinin de kaybetmediği, güç kullanma
ve baskının olmadığı "kaybeden yok" yöntemine bakalım. Bu
yöntem altı basamaktan oluşan bir sistem: Sorunu tanımlama, olası
çözümler üretme, çözümleri değerlendirme, içlerinden herkese
uygun olanına karar verme, kararın nasıl uygulanacağını belirleme ve
çözümün başarısını değerlendirme.
"Kaybeden
yok" yöntemi, tüm insan ilişkilerini çözmede evrenseldir. Çatışma
birlikte çözüldüğü için derin bir sevgi ve şefkat duygusu yaşanır.
Herbiri diğerinin haklarına saygı gösterdiğinden ilişkiler güçlenir
ve derinleşir. Ayrıca alınan karara katkıları olduğundan dolayı
uygulamakta daha istekli ve sorumluluk duygusu içindedirler.
|
KAYBEDEN
YOK-2*
