09.05.1985 tarihli 18749 Sayılı Resmi
Gazete
Kabul Tarihi :3.5.1985
BİRİNCİ BÖLÜM
GENEL HÜKÜMLER
MADDE 1
AMAÇ
Bu kanun, yerleşme yerleri ile bu yerlerdeki yapılaşmaların plan, fen, sağlık
ve çevre şartlarına uygun teşekkülünü sağlamak amacıyla düzenlenmiştir.
MADDE 2
KAPSAM
Belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında kalan yerlerde yapılacak
planlar ile inşa edilecek resmi ve özel bütün yapılar bu Kanun hükümlerine
tabidir.
MADDE 3
GENEL ESASLAR
Herhangi bir saha, her ölçekteki plan esaslarına bulunduğu bölgenin şartlarına
ve yönetmelik hükümlerine aykırı maksatlar için kullanılamaz.
MADDE 4
İSTİSNALAR
2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını
Koruma Kanunu, bu Kanunun ilgili maddelerine uyulmak kaydı ile 2960 sayılı
İstanbul Boğaziçi Kanunu ve 3030 sayılı Büyük Şehir Belediyelerinin Yönetimi
Hakkında Kanun ile diğer özel kanunlar ile belirlenen veya belirlenecek olan
yerlerde, bu Kanunun özel Kanunlara aykırı olmayan hükümleri uygulanır. Türk
Silahlı Kuvvetlerine ait harekat, eğitim ve savunma amaçlı yapılar için, bu
Kanun hükümlerinden hangisinin ne şekilde uygulanacağı Milli Savunma Bakanlığı
ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından müştereken belirlenir.
MADDE 5
TANIMLAR
Bu Kanunda geçen terimlerden bazıları aşağıda tanımlanmıştır. Nazım İmar Planı;
varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar
üzerine, yine varsa kadastrol durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi
parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin
gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli
yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyükleri ile ilkelerini, ulaşım
sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar
planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla
açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plandır. Uygulama İmar Planı;
tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastrol durumu işlenmiş olarak
nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını,
bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama
programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları
ile gösteren plandır. Yerleşme Alanı; imar planı sınırı içindeki yerleşik ve
gelişme alanlarının tümüdür. İmar Adası; imar planındaki esaslara göre meydana
gelen adadır. İmar Parseli; imar adaları içerisindeki kadastro parsellerinin
İmar Kanunu, İmar Planı ve yönetmelik esaslarına göre düzenlenmiş şekilleridir.
Kadastro Adası; kadastro yapıldığı zaman var olan adadır. Kadastro Parseli;
kadastro yapıldığı zaman kadastro adaları içinde bulunan mülkiyeti tescilli
parseldir. Yapı; karada ve suda, daimi veya muvakkat, resmi ve hususi yeraltı
ve yerüstü inşaatı ile bunların ilave, değişiklik ve tamirlerini içine alan
sabit ve müteharrik tesislerdir. Bina; kendi başına kullanılabilen, üstü örtülü
ve insanların içine girebilecekleri ve insanların oturma, çalışma, eğlenme veya
dinlenmelerine veya ibadet etmelerine yarayan, hayvanların ve eşyaların
korunmasına yarayan yapılardır. İlgili idare; belediye ve mücavir alan
sınırları içinde belediye, dışında valiliktir. Bakanlık; Bayındırlık ve İskan
Bakanlığı’dır. Mücavir Alan; imar mevzuatı bakımından belediyelerin kontrol ve
mesuliyeti altına verilmiş olan alanlardır. Çevre düzeni planı; ülke ve bölge
plan kararlarına uygun olarak konut, sanayi, tarım, turizm, ulaşım gibi
yerleşme ve arazi kullanılması kararlarını belirleyen plandır. (Ek:
26.04.1989-3542 s/1 md.) Fen adamları; yapı, elektrik tesisatı, sıhhi tesisat
ve ısıtma, makine, harita-kadastro ve benzeri alanlarda mesleki ve teknik
öğrenim veren en az lise dengi okullardan mezun olmuş veya lise mezunu olup,
bir öğretim yılı süreyle bakanlıkların açmış olduğu kursları başarıyla
tamamlamış olanlar ile 3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kanununa göre
ustalık belgesine sahip olan elemanlardır. Ayrıca, bu Kanunda adı geçen diğer
tanımlar Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikte tarif edilir
İKİNCİ BÖLÜM
İMAR PLANLARI İLE İLGİLİ ESASLAR
MADDE 6
PLANLAMA KADEMELERİ
Planlar, kapsadıkları alan ve amaçları açısından; "Bölge Planları" ve
"İmar Planları", imar planları ise, "Nazım İmar Planları"
ve "Uygulama İmar Planları" olarak hazırlanır. Uygulama imar
planları, gerektiğinde etaplar halinde de yapılabilir.
MADDE 7
HALİHAZIR HARİTA VE İMAR PLANLARI
Halihazır harita ve imar planlarının yapılmasında aşağıda belirtilen hususlara
uyulur. a. Halihazır haritası bulunmayan yerleşim yerlerinin halihazır
haritaları belediyeler veya valiliklerce yapılır veya yaptırılır. Bu
haritaların tasdik mercii belediyeler ve valilikler olup tasdikli bir nüshası
Bakanlığa, diğer bir nüshası da ilgili tapu dairesine gönderilir. Son nüfus
sayımında, nüfusu 10.000'i aşan yerleşmelerin imar planlarının yaptırılmaları mecburidir.
Son nüfus sayımında, nüfusu 10.000'i aşmayan yerleşmelerde, imar planı
yapılmasının gerekli olup olmadığına belediye meclisi karar verir. Mevcut imar
planları yürürlüktedir. Mevcut planların yerleşmiş nüfusa yetersiz olması
durumunda veya yeni yerleşme alanlarının acilen kullanmaya açılmasını temin
için; belediyeler veya valiliklerce yapılacak mevzi imar planlarına veya imar
planı olmayan yerlerde Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelik esaslarına göre
uygulama yapılır. Haritaların alınmasına veya imar planlarının tatbikatına
memur edilen vazifeliler, vazifelerini yaparlarken 2613 sayılı Kadastro ve Tapu
Tahriri Kanununun 7 nci maddesindeki selâhiyeti haizdirler.
MADDE 8
PLANLARIN HAZIRLANMASI VE YÜRÜRLÜĞE KONULMASI
Planların hazırlanmasında ve yürürlüğe konulmasında aşağıda belirtilen esaslara
uyulur. a. Bölge planları; sosyo-ekonomik gelişme eğilimlerini, yerleşmelerin
gelişme potansiyelini, sektörel hedefleri, faaliyetlerin ve altyapıların
dağılımını belirlemek üzere hazırlanacak bölge planlarını, gerekli gördüğü
hallerde Devlet Planlama Teşkilatı yapar veya yaptırır. İmar Planları; Nazım
İmar Planı ve Uygulama İmar Planından meydana gelir. Mevcut ise bölge planı ve
çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde
kalan yerlerin nazım uygulama imar planları ilgili belediyelerce yapılır veya
yaptırılır. Belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe girer. Bu planlar onay
tarihinden itibaren Belediye Başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde bir ay
süre ile ilan edilir. Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir.
Belediye başkanlığınca belediye meclisine gönderilen itirazlar ve planları
belediye meclisi 15 gün içinde inceleyerek kesin karara bağlar. Belediye ve
mücavir alan dışında kalan yerlerde yapılacak planlar valilik veya ilgilisince
yapılır veya yaptırılır. Valilikçe uygun görüldüğü takdirde onaylanarak
yürürlüğe girer. Onay tarihinden itibaren valilikçe tespit edilen ilan yerinde
1 ay süre ile ilan edilir. Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir.
İtirazlar valiliğe yapılır, valilik itirazları ve planları 15 gün içerisinde
inceleyerek kesin karara bağlar. Onaylanmış planlarda yapılacak değişiklikler
de yukarıdaki usullere tabidir. Kesinleşen imar planlarının bir kopyası,
Bakanlığa gönderilir. İmar planları alenidir. Bu aleniyeti sağlamak ilgili
idarelerin görevidir. Belediye Başkanlığı ve mülki amirlikler, imar planının
tamamını veya bir kısmını kopyalar veya kitapçıklar haline getirip çoğaltarak
tespit edilecek ücret karşılığında isteyenlere verir.
MADDE 9
İMAR PLANLARINDA BAKANLIĞIN YETKİSİ
Bakanlık gerekli görülen hallerde, kamu yapıları ile ilgili imar planı ve
değişikliklerinin, umumi hayata müessir afetler dolayısıyla veya toplu konut
uygulaması veya Gecekondu Kanununun uygulanması amacıyla yapılması gereken
planların ve plan değişikliklerinin, birden fazla belediyeyi ilgilendiren
metropoliten imar planlarının veya içerisinden veya civarından demiryolu veya
karayolu geçen, hava meydanı bulunan veya havayolu veya denizyolu bağlantısı bulunan
yerlerdeki imar ve yerleşme planlarının tamamını veya bir kısmını, ilgili
belediyelere veya diğer idarelere bu yolda bilgi vererek ve gerektiğinde
işbirliği sağlayarak yapmaya, yaptırmaya, değiştirmeye ve re'sen onaylamaya
yetkilidir. (Ek: 24.11.1994-4046/41 md.) Belediye hudutları ve mücavir alanlar
içerisinde bulunan ve özelleştirme programlarına alınmış kuruluşlara ait arsa
ve arazilerin ilgili kuruluşlarından gerekli görüş, (İSKİ, ASKİ; Belediye,
Mimarlar Odası) alınarak çevre imar bütünlüğünü bozmayacak mevzi imar
planlarının ve buna uygun imar durumlarının Başbakanlık Özelleştirme İdaresi
Başkanlığınca hazırlanarak Özelleştirme Yüksek Kurulunca onaylanmak suretiyle
yürürlüğe girer ve ilgili Belediyeler bu arsa ve arazilerin imar
fonksiyonlarını 5 yıl değiştiremezler. Bir kamu hizmetinin görülmesi maksadı
ile resmi bina ve tesisler için imar planlarında yer ayrılması veya bu amaçla
değişiklik yapılması gerektiği takdirde, Bakanlık, valilik kanalı ile ilgili
belediyeye talimat verebilir veya gerekirse imar planının resmi bina ve
tesislerle ilgili kısmını re'sen yapar ve onaylar. Bakanlık birden fazla
belediyeyi ilgilendiren imar planlarının hazırlanmasında, kabul ve onaylanması
safhasında ortaya çıkabilecek ihtilafları halleder, gerektiğinde re’sen onaylar.
(Ek: 26.06.1987-3394/7. md.; iptal: Ana. Mah. 26.09.1991 tarih ve E. 1990/38.
K. 1991/32 sayılı kararı ile) Kesinleşen planlar ilgili belediyelere ve
valiliklere tebliğ edilir. Bu planların uygulanması mecburidir. Re'sen yapılan
planlardaki değişiklikler de yukarıdaki usullere tabidir.
MADDE 10
İMAR PROGRAMLARI, KAMULAŞTIRMA VE KISITLILIK HALİ
Belediyeler; imar planlarının yürürlüğe girmesinden en geç 3 ay içinde, bu
planı tatbik etmek üzere 5 yıllık imar programlarını hazırlarlar. Beş yıllık
imar programlarının görüşülmesi sırasında ilgili yatırımcı kamu kuruluşlarının
temsilcileri görüşleri esas alınmak üzere Meclis toplantısına katılır. Bu
programlar, belediye meclisinde kabul edildikten sonra kesinleşir. Bu program
içinde bulunan kamu kuruluşlarına tahsis edilen alanlar, ilgili kamu
kuruluşlarına bildirilir. Beş yıllık imar programları sınırları içinde kalan
alanlardaki kamu hizmet tesislerine tahsis edilmiş olan yerleri ilgili kamu
kuruluşları, bu program süresi içinde kamulaştırılırlar. Bu amaçla gerekli
ödenek, kamu kuruluşlarının yıllık bütçelerine konulur. İmar programlarında,
umumi hizmetlere ayrılan yerler ile özel kanunları gereğince kısıtlama konulan
gayrimenkuller kamulaştırılıncaya veya umumi hizmetlerle ilgili projeler
gerçekleştirilinceye kadar bu yerlerle ilgili olarak diğer kanunlarla verilen
haklar devam eder.
MADDE 11
KAMUYA AİT GAYRİMENKULLER
İmar planlarında; meydan, yol, park, yeşil saha, otopark toplu taşıma istasyonu
ve terminal gibi umumi hizmetlere ayrılmış yerlere rastlayan Vakıflar Genel
Müdürlüğü’ne ait gayrimenkuller ile askeri yasak bölgeler, güvenlik bölgeleri
ile ülke güvenliği ile doğrudan doğruya ilgili Türk Silahlı Kuvvetlerine ait
harekat ve savunma amaçlı yerler hariç Hazine ve Özel İdare’ye ait arazi ve
arsalar belediye veya valiliğin teklifi, Maliye ve Gümrük Bakanlığının onayı
ile belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeye; belediye ve mücavir
alan hudutları dışında özel idareye bedelsiz terk edilir ve tapu kaydı terkin
edilir. Ancak, bu yerlerin üzerinde bina bulunduğu takdirde, arsası hariç
yalnız binanın halihazır kıymeti için takdir edilecek bedel ödenir. Bedeli ve
ödeme şekli taraflarca tespit olunur. Bu suretle maledilen arazi ve arsalar
belediye veya Özel İdare tarafından satılamaz ve başka bir maksat için
kullanılamaz. Bu hususta tapu kütüğünün beyanlar hanesine gerekli şerh konur.
Bu yerlerin kullanılış şekli, yeni bir imar planıyla değiştirilip özel
mülkiyete konu olabilecek hale getirildiği takdirde, bu yerler devir alınan
idareye belediye veya özel idarece aynı usulle iade edilir. Buna aykırı
davranışı sabit olan ilgililer şahsen sorumludur. Bu terkinler hiçbir şekilde
resim, harç ve vergiye tabi değildir. Hazırlanan imar planı sınırları içindeki
kadastrol yollar, meydanlar ile meralar, imar planının onayı ile bu vasıflarını
kendiliğinden kaydederek, onaylanmış imar planı kararı ile getirilen kullanma
amacına konu ve tabi olurlar.
MADDE 12
CEPHE HATTI
İmar planlarında gösterilen cephe hattından önde bina yapılamaz. Herhangi bir
arsanın cephe hattının gerisinde kalan kısmı, plan ve yönetmelik esaslarına
uygun bina inşaatına yetmiyorsa, beş yıllık imar programı içinde olup
olmadığına göre, 10 uncu maddede belirtilen müddetler içerisinde 18 inci madde
hükümleri tatbik edilmediği veya başka bir şekilde hailine imkan bulunmadığı
takdirde mal sahibinin yazılı müracaatı üzerine, bu arsanın tamamı ilgili
idarelerce kamulaştırılır.
MADDE 13
İMAR PLANLARINDA UMUMİ HİZMETLERE AYRILAN YERLER
Resmi yapılara, tesislere ve okul, cami, yol, meydan, otopark, yeşil saha,
çocuk bahçesi, pazar yeri, hal, mezbaha ve benzeri umumi hizmetlere ayrılan
alanlarda inşaata ve mevcut bina varsa esaslı değişiklik ve ilaveler
yapılmasına izin verilmez. Ancak imar programına alınıncaya kadar mevcut
kullanma şekli devam eder. İmar programına alınan alanlarda kamulaştırma
yapılıncaya kadar emlak vergisi ödenmesi durdurulur. Kamulaştırmanın yapılması
halinde durdurma tarihi ile kamulaştırma tarihi arasında tahakkuk edecek olan
emlak vergisi, kamulaştırmayı yapan idare tarafından ödenir. Birinci fıkrada
yazılı yerlerin kamulaştırma yapılmadan önce plan değişikliği ile
kamulaştırmayı gerektirmeyen bir maksada ayrılması halinde ise durdurma
tarihinden itibaren geçen sürenin emlak vergisini mal sahibi öder. Ancak,
parsel sahibi, imar planlarının tasdik tarihinden itibaren beş yıl sonra
müracaat ettiğinde imar planlarında meydana gelen değişikliklerden ve civarın
özelliklerinden dolayı okul, cami ve otopark sahası ve benzeri umumi hizmetlere
ayrılan alanlardan ilgili kamu kuruluşunca yapımından vazgeçildiğine dair görüş
alındığı takdirde, tüm belirli çevredeki nüfus, yoğunluk ve donatım dengesini
yeniden irdeleyerek hazırlanacak yeni imar planına göre inşaat yapılır. Bu
kanunun yayımı tarihinden önce yapılan imar planlarında, bahsedilen beş yıllık
süre bu Kanun’un yürürlük tarihinden itibaren geçerlidir. Onaylanmış imar
planlarında, birinci fıkrada yazılı yerlerdeki arsa ve arazilerin, bu Kanunda
öngörülen düzenleme ortaklık payı oranı üzerindeki miktarlarının mal
sahiplerince ilgili idarelerce bedelsiz olarak terk edilmesi halinde bu terk
işlemlerinden ayrıca emlak alım ve satım vergisi alınmaz.
MADDE 14
İRTİFAK HAKLARI
Belediye veya valilikler, imar planlarının uygulanması sırasında, bir
gayrimenkulün tamamını kamulaştırmadan o yerin muayyen saha yükseklikte ve
derinliğindeki kısmı üzerinde kamu yararı amacıyla irtifak hakkı tesis
edebilir. Belediyeler veya valilikler, mümkün olan yer ve hallerde mal
sahibinin muvafakatiyle, bedelsiz irtifak hakkı verme karşılığında, bedelsiz irtifak
hakkı tesis edebilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İFRAZ VE TEVHİD İŞLERİ
MADDE 15
İFRAZ VE TEVHİD
İmar planlarına göre yol, meydan, yeşil saha, park ve otopark gibi umumi
hizmetlere ayrılan yerlere rastlayan gayrimenkullerin bu kısımlarının ifrazına
veya tevhidine izin verilmez. İmar parselasyon planı tamamlanmış olan yerlerde
yapılacak ifraz veya tevhidin bu planlara uygun olması şarttır. İmar
planlarında parsel cepheleri tayin edilmeyen yerlerde yapılacak ifrazların
asgari cephe genişlikleri ve büyüklükleri yönetmelikte belirtilen esaslara göre
tespit edilir. İmar planı dışında kalan alanlarda yönetmeliklerinde tayin
edilecek miktarlardan küçük ifrazlara izin verilmez.
MADDE 16
TESCİL VE ŞUYUUN İZALESİ
Belediye ve mücavir alan hudutları içindeki gayrimenkullerin re'sen veya
müracaat üzerine tevhid veya ifrazı, bunlar üzerinde irtifak hakkı tesisi veya
bu hakların terkini, bu Kanun ve yönetmelik hükümlerine uygunluğu belediye
encümenleri veya il idare kurallarınca onaylanır. Onaylama işlemi, müracaatın
belediyelere veya valiliklere intikalinden itibaren en geç 30 gün içinde
sonuçlandırılır ve tescil veya terkini için 15 gün içinde tapuya bildirilir.
Tapu dairesi, tescil veya terkin işlemini bir ay içinde sonuçlandırmak
zorundadır. Bu Kanun hükümlerine göre şuyulandırılan gayrimenkullerin sahipleri
ilgili idarenin tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde aralarında
anlaşamadıkları veya şuyuun izalesi için, mahkemeye müracaat edilmediği
takdirde ilgili idare hissedarmış gibi, şuyuun izalesi davası açabilir. Tarafların
rızası veya mahkeme kararı ile şuyuun izalesi ve arazi taksimi de yukarıdaki
hükümlere tabidir.
MADDE 17
KAMULAŞTIRMADAN ARTA KALAN KISIMLAR
Belediye veya valilik, kendi malı olan veya imar planlarının tatbiki sonucu
kamulaştırmadan artan parçalarla, istikameti değiştirilen veya kapanan yol ve
meydanlarda hasıl olan sahalardan müstakil inşaata elverişli olmayan parçaları,
bitişiğindeki arsa veya bina sahibine bedel takdiri suretiyle satmak,
gayrimenkul sahiplerinin yola giden yerlerden dolayı tahakkuk eden
istihkaklarını bedel takdiri suretiyle değiştirmek ve komşu gayrimenkul sahibi
takdir edilen bedelle satın almaktan imtina ederse, şuyulandırıp satmak
suretiyle imar planına uygunluğunu temin eder. Bunlardan müstakil inşaata
elverişli olanları, kamu yararı için, belediye veya valilikçe yeri alınan
şahısların muvafakatları halinde istihkaklarına karşılık olarak bedel takdiri
ve icabında denklik temini suretiyle değiştirmeye belediye ve valilik
yetkilidir. Ayrıca belediye veya valilikler ile şuyulu olan müstakil inşaat
yapmaya müsait bulunan imar parsellerinde, belediye veya valilikler hisselerini
parselin diğer hissedarlarına bedel takdiri suretiyle satmaya, ilgililer satın
almaktan imtina ederse, şuyuun izalesi suretiyle sattırmaya yetkilidir. Bu maddeye
göre bedel takdirleri ve bu bedellere itiraz şekilleri 2942 sayılı Kamulaştırma
Kanunu hükümlerine göre yapılır.
MADDE 18
ARAZİ VE ARSA DÜZENLENMESİ
İmar hududu içinde bulunan binalı ve binasız arsa ve arazileri malikleri veya
diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın, birbirleri ile, yol fazlaları
ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye,
bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil,
hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re'sen
tescil işlemlerini yaptırmaya belediyeler yetkilidir. Sözü edilen yerler
belediye ve mücavir alan dışında ise yukarıda belirtilen yetkiler valilikçe
kullanılır. Belediyeler veya valiliklerce düzenlemeye tabi tutulan arazi ve
arsaların dağıtımı sırasında bunların yüzölçümlerinden yeteri kadar saha,
düzenleme dolayısıyla meydana gelen değer artışları karşılığında
"düzenleme ortaklık payı" olarak düşebilir. Ancak, bu maddeye göre
alınacak düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan arazi ve
arsaların düzenlemeden önceki yüzölçümlerinin yüzde otuz beşini geçemez.
Düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan yerlerin ihtiyacı olan
yol, meydan, park, otopark, çocuk bahçesi, yeşil saha, cami ve karakol gibi
umumi hizmetlerden ve bu hizmetlerle ilgili tesislerden başka maksatlarda
kullanılamaz. Düzenleme ortaklık paylarının toplamı, yukarıdaki fıkrada sözü
geçen umumi hizmetler için, yeniden ayrılması gereken yerlerin alanları
toplamından az olduğu takdirde, eksik kalan miktar belediye veya valilikçe
kamulaştırma yolu ile tamamlanır. Herhangi bir parselden bir miktar sahanın
kamulaştırılmasının gerekmesi halinde düzenleme ortaklık payı, kamulaştırmadan
arta kalan saha üzerinden ayrılır. Bu fıkra hükümlerine göre, herhangi bir
parselden bir defadan fazla düzenleme ortaklık payı alınmaz. Ancak, bu hüküm o
parselde imar planı ile yeniden bir düzenleme yapılmasına mani teşkil etmez. Bu
düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların düzenleme ortaklık payı
alınanlarından, bu düzenleme sebebiyle ayrıca değerlendirme resmi alınmaz.
Üzerinde bina bulunan hisseli parsellerde, şuyulanma sadece zemine ait olup,
şuyuun giderilmesinde bina bedeli ayrıca dikkate alınır. Düzenleme sırasında,
plan ve mevzuata göre muhafazasında mahzur bulunmayan bir yapı, ancak bir imar
parseli içinde bırakılabilir. Tamamının veya bir kısmının plan ve mevzuat
hükümlerine göre muhafazası mümkün görülemeyen yapılar ise, birden fazla imar
parseline de rastlayabilir. Hisseli bir veya birkaç parsel üzerinde kalan
yapıların bedelleri, ilgili parsel sahiplerince yapı sahibine ödenmedikçe ve
aralarında başka bir anlaşma temin edilmedikçe veya şuyuu giderilmedikçe, bu
yapıların eski sahipleri tarafından kullanılmasına devam olunur. Bu maddede
belirtilen kamu hizmetlerine ayrılan yerlere rastlayan yapılar, belediye veya
valilikçe kamulaştırılmadıkça yıktırılamaz. Düzenlenmiş arsalarda bulunan
yapılara, ilgili parsel sahiplerinin muvafakatları olmadığı veya plan ve
mevzuat hükümlerine göre mahzur bulunduğu takdirde, küçük ölçüdeki zaruri
tamirler dışında ilave, değişiklik ve esaslı tamir izni verilemez. Düzenlemeye
tabi tutulması gerektiği halde, bu madde hükümlerinin tatbiki mümkün olmayan
hallerde imar planı ve yönetmelik hükümlerine göre müstakil inşaata elverişli olan
kadastral parsellere plana göre inşaat ruhsatı verilebilir. Bu maddenin
tatbikinde belediye veya valilik, ödeyecekleri kamulaştırma bedeli yerine
ilgililerin muvafakatı halinde kamulaştırılması gereken yerlerine karşılık,
plan ve mevzuat hükümlerine göre yapı yapılması mümkün olan belediye veya
valiliğe ait sahalardan yer verebilirler. Veraset yolu ile intikal eden, bu
Kanun hükümlerine göre şuyulandırılan, Kat Mülkiyeti Kanunu uygulaması, tarım
ve hayvancılık, turizm, sanayi ve depolama amacı için yapılan hisselendirmeler
ile cebri icra yolu ile satılanlar hariç imar planı olmayan yerlerde her türlü
yapılaşma amacıyla arsa ve parselleri hisselere ayıracak özel parselasyon
planları, satış vaadi sözleşmeleri yapılamaz.
MADDE 19
PARSELASYON PLANLARININ HAZIRLANMASI VE TESCİLİ
İmar planlarına göre parselasyon planları yapılıp, belediye ve mücavir alan
içinde belediye encümeni, dışında ise il idare kurulunun onayından sonra
yürürlüğe girer. Bu planlar bir ay müddetle ilgili idarede asılır. Ayrıca mutat
vasıtalarla duyurulur. Bu sürenin sonunda kesinleşir. Tashih edilecek planlar
hakkında da bu hüküm uygulanır. Kesinleşen parselasyon planları tescil edilmek
üzere tapu dairesine gönderilir. Bu daireler ilgililerin muvafakatı
aranmaksızın, sicilleri planlara göre re'sen tanzim ve tesis ederler. Bu parsel
üzerinde birden fazla bina ve tesislerin yapımı gerektiğinde (Kooperatif
evleri, siteler, toplu konut inşaatı gibi) imar parselasyon planları ifraza
gerek kalmadan bu ihtiyacı karşılayacak şekilde düzenlenir veya değiştirilir ve
burada, talep halinde, Kat Mülkiyeti Kanunu hükümleri uygulanır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
YAPI VE YAPI İLE İLGİLİ ESASLAR
MADDE 20
YAPI
Yapı : a- Kuruluş veya kişilerce, kendilerine ait tapusu bulunan arazi, arsa
veya parsellerde, b- Kuruluş veya kişilerce, kendisine ait tapusu bulunmamakla
beraber kamu kurum ve kuruluşlarının vermiş oldukları tahsis veya irtifak hakkı
tesis belgeleri ile, İmar planı, yönetmelik, ruhsat ve eklerine uygun olarak
yapılabilir.
MADDE 21
YAPI RUHSATİYESİ
Bu Kanunun kapsamına giren bütün yapılar için 26 ncı maddede belirtilen istisna
dışında belediye veya valiliklerden yapı ruhsatiyesi alınması mecburidir.
Ruhsat alınmış yapılarda herhangi bir değişiklik yapılması da yeniden ruhsat
alınmasına bağlıdır. Bu durumda; bağımsız bölümlerin brüt alanı artmıyorsa ve
nitelik değişmiyorsa ruhsat, hiçbir vergi, resim ve harca tabi olmaz. Ancak;
derz, iç ve dış sıva, boya, badana, oluk, dere, doğrama, döşeme ve tavan
kaplamaları, elektrik ve sıhhi tesisat tamirleri ile çatı onarımı ve kiremit
aktarılması, ve yönetmeliğe uygun olarak mahallin hususiyetine göre
belediyelerce hazırlanacak imar yönetmeliklerinde belirtilecek taşıyıcı unsuru
etkilemeyen diğer tadilatlar ve tamiratlar ruhsata tabi değildir. Belediyeler
veya valilikler mahallin ve çevrenin özelliklerine göre yapılar arasında uyum
sağlamak, güzel bir görünüm elde etmek amacıyla dış cephe boya ve kaplamaları
ile çatının malzemesini ve rengini tayin etmeye yetkilidir. Bu Kanunun
yürürlüğe girmesinden önce yapılmış olan yapılar da bu hükme tabidir.
MADDE 22
RUHSAT ALMA ŞARTLARI
Yapı ruhsatiyesi almak için belediye veya valilik büroların yapı sahipleri veya
kanuni vekillerince dilekçe ile müracaat edilir. Dilekçeye sadece; tapu
(istisnai hallerde tapu senedi yerine geçecek belge), mimari proje, statik
proje, elektrik ve tesisat projeleri, resim ve hesapları, röperli veya yoksa,
ebatlı kroki eklenmesi gereklidir. Belediyeler veya valiliklerce ruhsat ve
ekleri incelenerek eksik ve yanlış bulunmuyorsa müracaat tarihinden itibaren en
geç otuz gün içinde yapı ruhsatiyesi verilir. Eksik veya yanlış olduğu
takdirde; müracaat tarihinden itibaren onbeş gün içinde müracaatçıya ilgili
bütün eksik ve yanlışları yazı ile bildirilir. Eksik ve yanlışlar giderildikten
sonra yapılacak müracaattan itibaren en geç on beş gün içinde yapı ruhsatiyesi
verilir.
MADDE 23
GELİŞTİRME ALANLARINDA YAPI RUHSATI
İskan hudutları içinde olup da, imar planında beldenin inkişafına ayrılmış
bulunan sahalarda her ne şekilde olursa olsun, yapı izni verilebilmesi için; a.
Bu sahaların imar planı esaslarına ve yönetmelik hükümlerine uygun olarak
parselasyon planlarının belediye encümeni veya il idare kurulunca tasdik
edilmiş bulunması, Plana ve bulunduğu bölgenin şartlarına göre yollarının, pis
ve içme suyu şebekeleri gibi teknik altyapısının yapılmış olması, şarttır.
Ancak, bunlardan parselasyon planları tasdik edilmiş olmakla beraber yolu, pis
ve içme suyu şebekeleri gibi teknik altyapısı henüz yapılmamış olan yerlerde,
ilgili idarenin izni halinde ve ilgili idarece hazırlanacak projeye uygun
olarak yaptıranlara veya parselleri hizasına rastlayan ve yönetmelikte
belirtildiği şekilde hissesine düşen teknik altyapı bedelini %25 peşin ödeyip
geri kalan %75 ini altyapı hizmetinin ilgili idaresince tamamlanacağı tarihten
en geç altı ay içinde ödemeyi taahhüt edenlere de yapı ruhsatı verilir.
Kanalizasyon tesisinin yapı bitirilip kullanılmaya başlanacağı tarihe kadar
yapılmaması halinde, fosseptik veya benzeri geçici bir tesis yaptırılması
yoluna gidilir. Bu yapılmadığı takdirde yapıya kullanma izni verilemez. Ana
tesis yapıldığında yapı sahibi veya sahipleri lağım ayaklarını bu tesise
bağlamaya mecburdurlar. Toplu mesken alanlarında, ilgili şahıs veya kurumlarca
ilgili idarenin izni ile bütünü inşa ve ikmal edilen teknik altyapının iki
tarafındaki diğer parsellerin sahiplerinden, kendi parsellerine isabet eden
bedel alınmadıkça, kendilerine yapı ruhsatı verilmez. Toplu mesken alanlarında
altyapı tesisleri belediyelerce onaylı projesine göre ilgili şahıs veya kurumlarınca
yapılmışsa belediyece altyapı hizmetleri nedeniyle hiçbir bedel alınmaz. Alınan
bu paralar teknik altyapıyı yaptıranlara veya bu meblağı önceden ilgili idareye
ödeyenlere aynen geri verilir. Şu kadar ki, bir yolun iki tarafındaki parsel
sahipleri bahis konusu yol bedellerini ve bir kanalizasyon şebekesinden
istifade eden veya etmesi gereken parsel sahipleri teknik altyapı bedellerini
ilgili idareye vermedikçe ilgili idarenin bu tesisleri inşa ve ikmali
mecburiyeti yoktur. Mevcut binalarda esaslı değişiklikler ve ilaveler yapılması
da bu madde hükümlerine bağlı olmakla beraber, bunların tamirleri için
yukarıdaki şartlar aranmaz. Bu maddenin tatbikinde 6183 Sayılı Amme
Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Kanun hükümleri tatbik olunur. Tatbikatla
ilgili diğer hususlar imar yönetmeliğinde belirtilir. İmar planları ilke
kararları ile yoğunluk ve yapı düzeninde düzeltme ve yenileme getirilen
yerleşik alanlardaki uygulamada mevcut şehirsel teknik ve sosyal altyapının
tevsii ya da yenilenmesi gereken durumlarda, şehirsel hizmetlerin yerine
getirilmesi ile ilgili olarak kanunlarda belirtilen katılma payları bu
hizmetlerden yararlanacak arsa, yapı ya da bina sahiplerinden usulünce alınır.
İmar planlarında meskun saha olarak belirtilen yerlerde ise, gayrimenkul sahiplerince
pis su mecralarının, yapının bulunduğu sokaktaki lağım şebekesine veya varsa
umumi fosseptiğe bağlanması, lağım şebekesi veya umumi fosseptik olmayan
yerlerde mahalli ihtiyaç ve vesaite göre ilgili idarece verilecek esaslar
dahilinde gayrimenkulün içinde, lüzumlu tesisatın yapılması mecburidir. Bu
bağlantılar mal sahibi tarafından ilgili idarece yapılacak tebligatla verilecek
müddet zarfında yaptırılmadığı takdirde ilgili idare tarafından yıktırılır.
MADDE 24
YEMİNLİ SERBEST MİMARLIK MÜHENDİSLİK BÜROLARININ KURULUŞU, YETKİ ALANLARI VE
SORUMLULUKLARI
Bu madde E.1985/11, K.1986/29 sayılı Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal
edilmiştir.
MADDE 25
YEMİNLİ SERBEST MİMARLIK VE MÜHENDİSLİK BÜROLARININ SINIFLANDIRILMASI
Bu madde E.1985/11, K.1986/29 sayılı Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal
edilmiştir.
MADDE 26
KAMUYA AİT YAPI VE TESİSLER İLE SANAYİ TESİSLERİNDE RUHSAT
Kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılacak veya yaptırılacak yapılara, imar
planlarında o maksada tahsis edilmiş olmak, plan ve mevzuata aykırı olmamak
üzere mimari, statik, tesisat, ve her türlü fenni mesuliyeti bu kamu kurum ve
kuruluşlarınca üstlenilmesi ve mülkiyetin belgelenmesi kaydıyla avan projeye
göre ruhsat verilir. Devletin güvenlik ve emniyeti ile Türk Silahlı
Kuvvetlerinin harekat ve savunması bakımından gizlilik arz eden yapılara;
belediyelerden alınan imar durumuna, kat nizamı, cephe hattı, inşaat derinliği
ve toplam inşaat metrekaresine uyularak projelerinin kurumlarınca tasdik
edildiği, statik ve tesisat sorumluluğunun kurumlarına ait olduğunun ilgili
belediyesine veya valiliklere yazı ile bildirildiği takdirde, 22 nci maddede
sayılan belgeler aranmadan yapı ruhsatı verilir.
MADDE 27
RUHSATA TABİ OLMAYAN YAPILAR VE UYACAKLARI ESASLAR
Belediye ve mücavir alanlar dışında köy nüfusuna kayıtlı ve köyde sürekli
oturanların köy yerleşik alanları ve civarında ve mezralarda yaptıracağı konut,
hayvancılık veya tarımsal amaçlı yapılar için inşaat ve iskan ruhsatı aranmaz.
Ancak, yapının fen ve sağlık kurallarına uygun olması ve muhtarlıktan izin
alınması gerekir.
MADDE 28
FENNİ MESULLER VE MESULİYETLERİ İLE MÜTEAHHİT SİCİLLERİ
Yapının fenni mesuliyetini üzerine alan meslek mensupları yapıyı ruhsat ve
eklerine uygun olarak yaptırmaya, ruhsat ve eklerine aykırı yapılması halinde durumu
üç iş günü içinde ruhsatı veren belediyeye veya valiliklere bildirmeye
mecburdurlar. Bu ihbar üzerine 32 nci maddeye göre işlem yapılır. Yapının
nev'ine, ehemmiyetine ve büyüklük derecesine göre proje ve eklerinin tanziminin
ve inşaatın kontrolünün 38 inci maddede belirtilen meslek mensuplarına
yaptırılması mecburidir. Yapının, fenni mesuliyetini üzerine almış olan meslek
mensubu, bu vazifeden çekildiği takdirde, tatil günleri hariç, üç gün içinde,
mucip sebepleriyle birlikte keyfiyeti yazılı olarak ilgili idareye bildirmekle
mükelleftir, aksi takdirde kanuni mesuliyetten kurtulamaz. Fenni mesulün
herhangi bir sebeple istifası halinde istifa tarihinden önce yapılan işlerde
sorumluluğu devam eder. Fenni mesuliyeti üzerine alanın istifa veya ölümü halinde
başka bir meslek mensubu fenni mesuliyeti deruhte etmedikçe yapının devamına
müsaade edilmez. Belediye ve mücavir alan sınırları içinde özel inşaat yapan
müteahhitlerin sicilleri belediyelerce, bu hudutlar dışında özel inşaat
yapanların sicilleri de valiliklerce tutulur.
MADDE 29
RUHSAT MÜDDETİ
Yapıya başlama müddeti ruhsat tarihinden itibaren iki yıldır. Bu müddet
zarfında yapıya başlanmadığı veya yapıya başlanıp da her ne sebeple olursa
olsun, başlama müddetiyle birlikte beş yıl içinde bitirilmediği takdirde
verilen ruhsat hükümsüz sayılır. Bu durumda yeniden ruhsat alınması mecburidir.
Başlanmış inşaatlarda müktesep haklar saklıdır. Ruhsat yenilenmesi ve plan
tadili sırasında ayrıca harç alınmaz. Ancak inşaat sahasında artış, bağımsız
bölümlerin brüt alanında veya niteliğinde değişme olması halinde yeniden
hesaplanacak harçtan evvelce ödenen harç tutarı tenzil edilir. Yeni durumda
hesaplanan harç tutarında azalma olması halinde iade yapılmaz. Diğer
kanunlardaki muafiyet hükümleri saklıdır. Ruhsat ve eklerinin yapı yerinde
bulundurulması mecburidir.
MADDE 30
YAPI KULLANMA İZNİ
Yapı tamamen bittiği takdirde tamamının, kısmen kullanılması mümkün kısımları
tamamlandığı takdirde bu kısımlarının kullanılabilmesi için; inşaat ruhsatını
veren belediye veya valilikten; 27 nci maddeye göre ruhsata tabi olmayan
yapıların tamamen veya kısmen kullanılabilmesi için ise ilgili belediye ve
valilikten izin alınması mecburidir. Mal sahibinin müracaatı üzerine, yapının
ruhsat ve eklerine uygun olduğu ve kullanılmasında fen bakımından mahzur
görülmediğinin tespiti gerekir. Belediyeler, valilikler veya mal sahiplerinin
müracaatlarını en geç otuz gün içinde neticelendirmek mecburiyetindedir. Aksi
halde bu müddetin sonunda yapının tamamının veya biten kısmının kullanılmasına
izin verilmiş sayılır. Bu maddeye göre verilen izin yapı sahibini kanuna,
ruhsat ve eklerine riayetsizlikten doğacak mesuliyetten kurtarmayacağı gibi her
türlü vergi, resim ve harç ödeme mükellefiyetinden de kurtarmaz.
MADDE 31
KULLANMA İZNİ ALINMAMIŞ YAPILAR
İnşaatın bitme günü, kullanma izninin verildiği tarihtir. Kullanma izni
verilmeyen ve alınmayan yapılarda izin alınıncaya kadar elektrik, su ve
kanalizasyon hizmetlerinden ve tesislerinden faydalandırılmazlar. Ancak,
kullanma izni alan bağımsız bölümler bu hizmetlerden istifade ettirilir.
MADDE 32
RUHSATSIZ VEYA RUHSAT VE EKLERİNE AYKIRI OLARAK BAŞLANAN YAPILAR
Bu kanun hükümlerine göre ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılar hariç; ruhsat
alınmadan yapıya başlanıldığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığı
ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir
şekilde bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andaki
inşaat durumu tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaat derhal durdurulur. Durdurma,
yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş
sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır. Bu tarihten itibaren
en çok bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirecek veya
ruhsat alarak, belediyeden veya valilikten mühürün kaldırılmasını ister.
Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsat
alındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu, inceleme sonunda anlaşılırsa, mühür,
belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir. Aksi
takdirde, ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina,
belediye encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip, belediye veya
valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir.
MADDE 33
UMUMİ HİZMETLERE AYRILAN YERLERDE MUVAKKAT YAPILAR
İmar planlarında bulunup da müracaat gününde beş yıllık imar programına dahil
olmayan yerlerde; plana göre kapanması gereken yol ve çıkmaz sokak üzerinde
bulunan veya 18 inci madde hükümleri tatbik olunmadan normal şartlarla yapı
izni verilmeyen veya 13 üncü maddede belirtilen hizmetlere ayrılmış olan ve
haklarında bu madde hükmünün tatbiki istenen parsellerde üzerinde yönetmelik
esaslarına uygun yapı yapılması mümkün olanlarında sahiplerinin istekleri
üzerine belediye encümeni veya il idare kurulu kararıyla imar planı tatbikatına
kadar muvakkat inşaat veya tesisata müsaade edilir ve buna dayanılarak usulüne
göre yapı izni verilir. Bu gibi hallerde verilecek müddetin on yıl olması, yapı
izni verilmeden önce belediye encümeni veya il idare kurulu kararının gün ve
sayısının on yıllık müddet için muvakkat inşaat veya tesisi olduğunun, lüzumlu
ölçü ve şartlarla birlikte tapu kaydına şerh edilmesi gereklidir. Muvakkatlık
müddeti tapu kaydına şerh verildiği günden başlar. Birinci fıkrada sözü geçen
bir parselde, esasen kullanılabilen bir bina varsa bu parsele yeniden inşaat ve
ilaveler yapılmasına izin verilmeyeceği gibi, birden fazla muvakkat yapıya izin
verilen yerlerde dahi bu yapıların ölçüleri toplamı yönetmelikte gösterilen
miktarları geçemez. Bu maddenin tatbikinde kadastrol parsel de bir imar parseli
gibi kabul olunur. Plan tatbik olunurken, muvakkat inşaat veya tesisler
yıktırılırlar. On yıllık muvakkatlık müddeti dolduktan sonra veya on yıl
dolmadan yıktırılması veya kamulaştırılması halinde muvakkat bina ve tesislerin
2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerine göre takdir olunacak bedeli
sahibine ödenir.
MADDE 34
İNŞAAT, TAMİRAT VE BAHÇE TANZİMİ İLE İLGİLİ TEDBİRLER VE MÜKELLEFİYETLER
İnşaat ve tamiratın devamı ve bahçelerin tanzim ve ağaçlandırılması sırasında
yolun ve yaya kaldırımlarının, belediye veya valiliklere ve komşulara ait
yerlerin işgal edilmemesi ve buralardaki yeraltı ve yerüstü tesislerinin tahrip
olunmaması ve bunlara zarar verilmemesi, taşıt ve yayaların gidiş ve gelişinin
zorlaştırılmaması, yapı, yol sınırına üç metre ve daha az mesafede yapıldığı
takdirde her türlü tehlikeyi önleyecek şekilde yapı önünün tahta perde veya
münasip malzeme ile kapatılması ve geceleri aydınlatılması, mecburidir. Yapı, yol
kenarına yapıldığı takdirde ilgili idarece takdir edilecek zaruri hallerde yaya
kaldırımlarının bir kısmının işgaline yayalar için uygun geçiş sağlamak ve
yukarıdaki tedbirler alınmak şartıyla müsaade olunabilir. Bu gibi hallerde mülk
sahibi veya inşaatı deruhte eden kişi veya kuruluşun sahipleri gelip geçenlere
zarar vermeyecek ve tehlikeyi önleyecek tedbirleri alırlar. Zemin katlarda,
dükkan yapılmasına müsaade edilen yapılarda, yaya kaldırımı ile aynı seviyedeki
ön bahçeleri yayaya açık bulundurulacak, yayaların can emniyetini tehlikeye
düşürecek duvar ve manialar yapılamaz. Bu gibi yerlerde ve parsel hudutlarına
merdiven yapılması zaruri hallerde rıht yüksekliği 0,15 metreden fazla olamaz.
MADDE 35
BİNA ÖN CEPHE HATTI İLE YOL ARASI TABİİ ZEMİNİN KAZILMASI
Binaların zemin seviyesi altında kat kazanmak maksadıyla, bina cephe hattından
yola kadar olan kısımda, zeminin kazılarak yaya kaldırımının seviyesinin altına
düşürülmesine müsaade edilmez. Her ne sebeple olursa olsun evvelce ön bahçeleri
yaya kaldırımı seviyesinden 0,50 metreden daha aşağıda teşekkül etmiş bulunan
binalarda bu gibi arsaların sahipleri, gelip geçenlerin emniyetini temin etmek
üzere, yol kenarına yönetmelikle belirtilen veya civarın karakterine göre
ilgili idarece tespit edilen şekilde bahçe duvarı veya parmaklık yapmaya ve
gereken emniyet tedbirlerini almaya mecburdurlar.
MADDE 36
KAPICI DAİRELERİ VE SIĞINAKLAR
Kapıcı dairesi ve sığınak ayrılması mecburiyeti olan binalarda, bu dairelerin
yönetmelikte belirtilen şart ve ölçüleri havi bulunması lazımdır. Kapıcı
daireleri ana bina içinde olabileceği gibi, nizamlara, fen ve sağlık şartlarına
aykırı yapılmamak, brüt 40 metrekareyi geçmemek şartı ile bahçenin herhangi bir
yerinde veya müştemilat binaları içerisinde de tertiplenebilir. Bekçi,
bahçevan, kaloriferci gibi müstahdemin ikametine yer ayrılması halinde bu
yerlerde de aynı şartlar aranır. 29 ve 30 uncu maddelerdeki hükümler bu maddede
sözü geçen daireler hakkında da uygulanır. Nerelerde ve hangi binalarda kapıcı
dairesi ve sığınak ayrılması gerektiği imar yönetmeliklerinde gösterilir.
MADDE 37
OTOPARKLAR
İmar planlarının tanziminde, planlanan beldenin ve bölgenin şartları ile
müstakbel ihtiyaçlar göz önünde tutularak lüzumlu otopark yerleri ayrılır.
Otopark ihtiyacı bulunan bina ve tesislere lüzumlu otopark yeri tefrik
edilmedikçe yapı izni, otopark tesis edilmedikçe de kullanma izni verilmez.
Kullanma izni alındıktan sonra otopark yeri, plana ve yönetmelik hükümlerine
aykırı olarak başka maksatlara tahsis edilemez. Bu fıkra hükmüne aykırı hareket
edildiği takdirde, ilgili idarece yapılacak tebligat üzerine en geç üç ay
içerisinde bu aykırılık giderilir. Mülk sahibi tebligata rağmen müddeti
içerisinde gerekli düzeltmeyi yapmaz ise, belediye encümeni veya il idare
kurulu kararı ile bu hizmet ilgili idarece yapılır ve masrafı mal sahibinden
tahsil olunur.
BEŞİNCİ BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER
MADDE 38
HALİHAZIR HARİTALARIN, İMAR PLANLARININ VE YAPI PROJELERİNİN HAZIRLANMASI VE
UYGULANMASI
Halihazır haritada ve imar planlarının hazırlanması ve bunların uygulanmasının
fenni mesuliyetini; uzmanlık, çalışma konuları ve ilgili kanunlarına göre,
mühendisler, mimarlar, şehir plancıları deruhte ederler. Yapıların, mimari,
statik ve her türlü plan, proje, resim ve hesaplarının hazırlanması ve bunların
uygulanmasıyla ilgili fenni mesuliyetleri, uzmanlık konularına ve ilgili
kanunlarına göre mühendisler mimarlar ile görev, yetki ve sorumlulukları
yönetmelikle düzenlenecek olan fen adamları deruhte ederler.
MADDE 39
YIKILACAK DERECEDE TEHLİKELİ YAPILAR
Bir kısmı veya tamamının yıkılacak derecede tehlikeli olduğu belediye veya
valilik tarafından tespit edilen yapıların sahiplerine tehlike derecesine göre
bunun izalesi için belediye veya valilikçe on gün içinde tebligat yapılır. Yapı
sahibinin bulunmaması halinde binanın içindekilere tebligat yapılır. Onlar da
bulunmazsa tebligat varakası tebliğ yerine kaim olmak üzere tehlikeli yapıya
asılır ve keyfiyet muhtarla birlikte bir zabıtla tespit edilir. Tebligatı
müteakip süresi içinde yapı sahibi tarafından tamir edilerek veya yıktırılarak
tehlike ortadan kaldırılmazsa bu işler belediye veya valilikçe yapılır ve
masrafı %20 fazlası ile yapı sahibinden tahsil edilir. Alakalının fakruhali
tevsik olunursa masraf belediye veya valilikçe bütçesinden karşılanır. Tehlike
durumu o yapı ve civarının boşaltılmasını icap ettiriyorsa mahkeme kararına
lüzum kalmaksızın zabıta marifiyetiyle derhal tahliye ettirilir.
MADDE 40
KAMU SELAMETİ İÇİN ALINMASI GEREKEN TEDBİRLER
Arsalarda, evlerde ve sair yerlerde umumun sağlık ve selametini ihlal eden,
şehircilik, estetik veya trafik bakımından mahzurlu görülen enkaz veya
birikintilerin, gürültü ve duman tevlid eden tesislerin hususi mecra, lağım,
çukur, kuyu, mağara ve benzerlerinin mahzurlarının giderilmesi ve bunların zuhuruna
meydan verilmemesi ilgililere tebliğ edilir. Tebliğde belirtilen müddet içinde
tebliğe riayet edilmediği takdirde belediye veya valilikçe mahzur giderilir;
masrafı %20 fazlasıyla arsa sahibinden alınır veya mahzur tevlit edenlerin
faaliyeti durdurulur.
MADDE 41
ARSALARIN YOLA BAKAN YÜZLERİ
Belediyeler veya valiliklerce belirli yollar üzerinde mahzurlu bina bulunan
veya binasız arsaların yola bakan yüzlerinin tayin edilen tarzda kapatılmasına
karar vermeye selahiyetlidir. Bu takdirde gayrimenkulün sahipleri, belediye
veya valilikçe verilen müddet içinde bu yerleri kapatmaya mecburdurlar. Bu
mükellefiyete uyulmaması halinde belediye veya valilikçe gereği yapılarak
masrafı arsa sahibinden tahsil edilir.
MADDE 42
CEZA HÜKÜMLERİ
Ruhsat alınmadan veya ruhsat veya eklerine veya imar mevzuatına aykırı olarak
yapılan yapının yapı sahibine ve müteahhidine, istisnalar dışında özel
parselasyon ile hisse karşılığı belirli bir yer satan ve alana 500.000 TL.'dan
25.000.000 liraya kadar para cezası verilir. Ayrıca fenni mesule bu cezaların
1/5'i uygulanır. Birinci fıkrada belirtilen fiiller dışında bu Kanunun 28, 33,
34, 39 ve 40 ıncı maddeleri ile 36 ıncı maddenin 3 üncü fıkrasında belirtilen
yükümlülükleri yerine getirmeyen mal sahibine, fenni mesule ve müteahhide
500.000 TL'dan 10.000.000 TL’ ye kadar para cezası verilir. Birinci ve ikinci
fıkralarda belirtilen fiillerin tekrarı halinde para cezaları bir katı
artırılarak verilir. Yukarıdaki fıkralarda gösterilen cezalar, ilgilisine göre
doğrudan doğruya belediyeler veya en büyük mülki amir tarafından verilir. Bu
cezalara karşı cezanın tebliğinden itibaren yedi gün içinde sulh ceza
mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz, zaruret görülmeyen hallerde evrak
üzerinde inceleme yapılarak sonuçlandırılır. İtiraz üzerine verilen karar
kesindir. İlgili idarenin Cumhuriyet Savcılığı aracılığıyla sulh ceza
mahkemesine başvurması üzerine, bu mahkemelerce ayrıca, yukarıdaki fıkralara
göre ceza verilen fenni mesuller ve müteahhitler hakkında bir yıldan beş yıla
kadar meslekten men cezası da hükmolunur. Bu husustaki mahkeme kararları ilgili
idarelerce Bakanlığa ve meslek mensubunun bağlı olduğu meslek teşekkülüne
bildirilir. Bu maddeye göre belediyelerce verilen cezalar dolayısıyla tahsil
olunan paralar belediye bütçesine irad kaydolunur.
MADDE 43
YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILAN HÜKÜMLER
a) 09.07.1956 tarih ve 6785 sayılı İmar Kanunu ve 1605 sayılı Kanun ile ek ve
değişiklikleri,
b) 11 Ocak 1963 tarih ve 141 sayılı Bursa
Merkez İlçesindeki Gedik ve Zeminlerin Tasfiyesine Dair Kanun,
c) 28.05.1928 tarih ve 1351 sayılı Kanun
(menkul ve gayrimenkulleri, varsa iştirakleri, bütçesi, gelirler ve personelin
özlük hakları ile birlikte Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığına bağlanır.)
d) 3.6.1937 tarih ve 3196 sayılı Kanun,
e) 18.1.1966 tarih ve 710 sayılı Kanun ile
diğer kanunların bu Kanunun aykırı hükümleri yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 44
YÖNETMELİK l-
a) Enerji, sulama, tabii kaynaklar, ulaştırma ve benzeri hizmetlerle ilgili
tesisler ve müştemilatından hangileri için ruhsat alınmayacağı, b) İmar
planlarında okul, cami, sağlık, spor, sosyal ve kültürel tesisler ile kamu
kuruşlarının yapıları için ayrılacak yerler ve konu ile ilgili diğer hususlar,
c) Arazi ve arsa düzenlemesinin uygulanma şekli ve şartları, d) Ruhsata tabi
olmayan yapılarda uyulacak esaslar, e) Müteahhit sicillerinin şekil ve
şartları, İmar planının yapımı ve değişiklikleriyle ilgili kriterlerin tespiti
ve imarla ilgili diğer hususlar, f) İmar planlarında parsel cepheleri tayin
edilmeyen yerlerde yapılacak ifrazların asgari cephe genişlikleri ve
büyüklükleri, g) (Bu bend E.1985/11, K.1986/29 sayılı Anayasa Mahkemesi kararı
ile iptal edilmiştir.) h) Yerleşme alanlarıyla ilgili genel esaslar, i)
Halihazır harita alımı ve imar planlarının yapımını yükümlenecek müellif ve
müellif kuruluşlarının ehliyet durumlarının yeniden düzenlenmesine ait esaslar,
Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. II- (Değişik:
26.04.1989-3542/3. Md.) 38 inci maddede sayılan mühendisler, mimarlar ve şehir
plancıları dışında kalan fen adamlarının görev, yetki ve sorumlulukları, ilgili
Bakanlıklar ile Türk Mühendis Mimar Odaları Birliği (TMMOB) ve Yüksek Öğrenim
Kurumu’nun görüşleri alınarak Bakanlık ve Milli Eğitim Bakanlığınca birlikte
çıkarılacak yönetmelik ile tespit edilir. IlI- Otopark ayrılması gereken bina
ve tesisler ile diğer hususlar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikte tespit
edilir. Otopark yapılmasını gerektiren bina ve tesislerin neler olduğu, otopark
ihtiyacının miktar, ölçü ve diğer şartları ile bu ihtiyacın nasıl tespit olunup
giderileceği ise, bu yönetmelikte belirtilir.
MADDE 45
MÜCAVİR ALAN
Mücavir alan sınırları belediye meclisi ve il idare kurulu kararına dayanarak
vilayetlerce Bakanlığa gönderilir. Bakanlık bunları inceleyerek aynen veya
değiştirerek tasdik etmeye veya değiştirilmek üzere iadeye yetkilidir. Mücavir
alanın ilgili belediye sınırına bitişik olması gerekmez. Ayrıca, bu alanlar
köyleri de ihtiva edebilir. Mücavir alandan çıkarılma da aynı usule tabidir.
Bakanlık gerekli gördüğü hallerde mücavir alana alma ve çıkarma hususunda
re'sen karar verebilir.
ALTINCI BÖLÜM
2960 SAYILI BOĞAZİÇİ KANUNU İLE İLGİLİ HÜKÜMLER
MADDE 46
Bu Kanunla 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu’nun 6 ıncı maddesine göre kurulan
organlar kaldırılmıştır. Bu kuruluşların görev ve sorumlulukları aşağıda
belirtilen çerçeve dahilinde İstanbul Büyükşehir ve ilgili İlçe Belediye
Başkanlıklarınca yürütülür. Şöyle ki; 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu’nun 2 nci
maddesinde belirlenen ve 22.07.1983 onay tarihli plana göre Boğaziçi alanında
gösterilen "Boğaziçi Sahil Şeridi" ve "Öngörünüm"
bölgelerindeki uygulamalar İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığınca
"Gerigörünüm" ve "Etkilenme" bölgelerindeki uygulamalarda
ilgili İlçe Belediye Başkanlıklarınca yapılır.
MADDE 47-48
(Bu maddeler 18.11.1983 tarih ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu’nun 3. Maddesinin
“f” ve “g” bentleri ile 10. Maddesinin değiştirilmesi ile ilgili olup mezkur
kanundaki yerlerine işlenmişlerdir.)
YEDİNCİ BÖLÜM
GEÇİCİ HÜKÜMLER VE YÜRÜRLÜK, YÜRÜTME
GEÇİCİ MADDE 1
YAPILARIN AMACINDA KULLANILMASI
Herhangi bir sahada bulunan ve 2981 sayılı Kanunun yürürlüğünden sonra yapılan
yapılar bölgesinin teşekkül şartlarına, imar planı esaslarına ve yönetmelik
hükümlerine aykırı maksatlar için kullanılamaz. Bu gibi yapılar Kanunun yayımı
tarihinden itibaren 3 ay içinde inşa ettirenlerce eski şekline getirilir.
Aykırılık bu süre sonunda düzeltilmezse Belediye veya Valilikçe yapılır veya
yaptırılır ve masrafı %20 fazlası ile yapı sahibinden tahsil edilir.
GEÇİCİ MADDE 2
BAŞKA AMAÇLA KULLANILAN OTOPARK YERLERİ
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce yapı kullanma izni alıp ruhsat ve
eklerine aykırı olarak başka maksatlara tahsis edilmiş ve 2981 sayılı Kanun
kapsamına girmeyen otopark yerlerinden otopark yönetmeliğine göre otopark
tahsisi gerekenleri hakkında 37 nci maddenin son fıkrasına göre işlem yapılır.
GEÇİCİ MADDE 3
ÖNCE VERİLEN RUHSAT VE İZİNLER
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce imar plan ve mevzuatına uygun olarak
verilen ruhsat ve izinler geçerlidir.
GEÇİCİ MADDE 4
MÜŞTEREK GİRİŞ
Kanunun yürürlüğe girmesinden önce tapuda müşterek giriş olarak tescil edilip
fiilen kamu tarafından yol olarak kullanılan tapu kaydı yol olarak terkin
edilmeyen gayrimenkullerin imar planında kamu hizmet ve tesislerine ayrılanları
belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediye encümeni, dışında ise il
idare kurulu kararı ile muvafakat aranmaksızın imar planındaki tahsis amacına
uygun olarak tapuda terkin edilir.
GEÇİCİ MADDE 5
ÖRFÜ BELDE, PAFTOS
Belediye hudutları ve mücavir sahalar içinde veya dışında bulunan gedik ve
zeminler (örfü belde- paftos) tamamen yıkılıp yok olarak (müntafi ve münhedim)
varlıklarını kaybedip kaybetmediklerine bakılmaksızın bu Kanun hükümlerine göre
tasfiye olunurlar. Tasfiyeye tabi tutulan taşınmaz mallardaki zemin hakları bedele
çevrilmiştir. Zemin hakkı bedeli, ait olduğu taşınmaz malın zemine ait son
emlak vergi değerinin 1/5'idir. Bu şekilde belirlenecek zemin hakkı bedeli,
tapu idaresince gedik sahibinin müracaatı halinde zemin hakkı sahibi adına
emaneten milli bir bankaya yatırılır. Müracaat edilmediği takdirde zemin sahibi
lehine kanuni ipotek tesis edilir. Zemin hakkı bedelinin 1/4'ü peşin, bakiyesi
en geç üç yıl içinde yıllık eşit taksitlerle ödenir ve bu bedele bankaca
vadesiz mevduat faizi uygulanır. Peşin miktar ve taksitler 40.000 TL. dan az
olamaz. Bu işlemlerden sonra tapu sicilinde gerekli terkin ve tashihler re'sen
yapılır. Bankaya emanet yatırılan veya ipotekle temin edilen zemin hakkı bedeli
üzerindeki iddialar genel hükümlere tabidir.
GEÇİCİ MADDE 6
2981 sayılı Kanuna göre düzenlenmiş ve tasdik edilmiş olan ıslah imar
planlarının uygulanmasında, inşaat ruhsatı verilmesine ilişkin şart ve
şekilleri tespite, belediye ve mücavir alanlar içinde belediyeler dışında
valilikler yetkilidir.
GEÇİCİ MADDE 7
Boğaziçi alanında mevcut çekme katlar aynı gabari içinde kalmak şartı ile tam
kata iblağ edilir. Ancak teras kullanma hakkı daha önce tapuya tescil edilmemiş
olan çatı katı malikleri emlak vergisi için beyan edilen daire bedelinin daire
metrekaresine bölünerek bulunan bir metrekare değerinin kazanılan alan ile
çarpımı sonucu bulunan değeri hisse nisbetlerine göre diğer kat maliklerine
öder. Kendileri bulunmadıkları takdirde bu bedel isimlerine milli bir bankaya
yatırılır.
GEÇİCİ MADDE 8
YÖNETMELİKLERİN ÇIKARILMA SÜRESİ
Bu Kanunun uygulanmasını gösteren yönetmelikler Kanunun yayımından itibaren en
geç 6 ay içinde çıkarılır.
MADDE 49
YÜRÜRLÜK
Bu Kanun 43/b, c, d, e; 46, 47 ve 48 inci maddeleri ile geçici 7 nci maddesi
yayımı tarihinde; diğer maddeleri yayımını takiben 6 ay sonra yürürlüğe girer.
MADDE 50
YÜRÜTME
Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
3194 SAYILI İMAR KANUNUN 46, 47, 48 VE GEÇİCİ 7. MADDELERİNE İLİŞKİN
YÖNETMELİK
I.BÖLÜM
GENEL HÜKÜMLER
Madde 1.01.- 3194 sayılı kanunun 46, 47, 48 ve geçici 7. maddelerinin
uygulanması ile ilgili aynı kanunun geçici 8. maddesine istinaden hazırlanan bu
yönetmelik 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu ile sınırları belirlenmiş bulunan tüm
Boğaziçi alanında uygulanır. Madde 1.02.- Bu Yönetmelik, geçici maddelerinde
yazılı haklar saklı kalmak kaydı ile, İmar Planlarında aksine bir hüküm
bulunmadığı takdirde uygulanır. Madde 1.03.- İmar planlarında açıklanmamış ve
bu yönetmelikte yer almamış hususlarda, lüzum ve ihtiyaca ve civarın
karakterine göre uygulanacak şeklin takdirine ilgili Belediye Başkanlıkları
yetkilidir. Tereddüt eden konularda Büyük Şehir Belediye Başkanlığının görüşü
alınarak buna uyulur, emsal olaylarda bu görüşe uyularak işlem yapılır. Madde
1.04.- Boğaziçi alanındaki sahil şeridi, öngörünüm bölgelerinin tamamına ait
proje uygulamalarındaki bina, cephe ve vaziyet planlarına ilişkin incelemeler,
Büyük Şehir Belediye Başkanlığı Danışma Kurulunun görüşü ve Büyük Şehir
Belediye Başkanının onayı alınmak suretiyle sürdürülecektir. Diğer bölgelerde,
Boğaziçi'nin karakteristiğini gösteren tip cephe etüdleri genel hatları ile
Danışma Kurulunca hazırlanır. İlçe Belediye Başkanlıkları uygulamada Danışma
Kurulunun söz konusu tavsiye kararına uyarlar.
II. BÖLÜM TANIMLAR
Madde 2.01.- Bitmiş Bina: Kontur ve gabarisi tamamlanarak kat tavan betonu
dökülmüş olan yapıdır. Madde 2.02.- Mevcut Çekme Kat: İnşa edildiği tarihte
yürürlükte olan mevzuat hükümlerine uygun olarak yapılmış çekme kattır. 2981
sayılı kanuna göre af kapsamına dahil edilerek aynen veya ıslah edilerek
muhafazası mümkün olan çekme katlar da mevcut çekme kat kabul edilir. Madde
2.03.- Mevcut Yapı; Gecekondu, hisseli tapulu alanlarda yapılmış kaçak bina,
imar mevzuatına ve affına girmiş uygun yapılarda halen kullanılmakta olan
yapılardır.
III. BÖLÜM ARSALARLA İLGİLİ HÜKÜMLER
Madde 3.01.- Boğaziçi alanında öngörünüm ve sahil şeridinde ifraz yapılamaz.
Ancak, a) Plan gereği kamu hizmet ve tesislerine ayrılan alanlar ile yol ve
yeşil alan terkinleriyle ilgili ifrazlar yapılır. b) Öngörünüm ile geri görünüm
veya etkilenme bölgesini ayıran çizgi bir parseli bölüyorsa, çizgi ifraz hattı
kabul edilir. Bu parsele ilgili ifraz işlemi de bağlı olduğu İlçe Belediye
Başkanlığınca yapılır. Madde 3.02.- Öngörünüm bölgesinde konut inşaatı
yapılabilecek en az 5000 m2'lik parsel alanı kadastral parsel alanıdır. Madde
3.03.- Gerigörünüm ve etkilenme bölgelerinde 22.7.1983 tasdik tarihli 1/5000
ölçekli plan notlarına göre Boğaziçi İmar İdare Heyetince; tasdik edilmesi
gerekli olan avan proje ve vaziyet planları bu yönetmeliğin yürürlük tarihinden
itibaren ilgili İlçe Belediye Başkanlıklarınca onaylanacaktır. Daha önce
Boğaziçi İmar İdare Heyetince onaylanmış avan proje ve vaziyet planları geçerli
olup, bunlarda yapılacak değişiklikler de ilgili İlçe Belediye Başkanlıklarınca
sürdürülecektir. Madde 3.04.- 22.7.1983 tasdik tarihli 1/5000 ölçekli
gerigörünüm planlarında şehir merkezine bağımlı etkilenme bölgesi içinde,
şartları değiştirilecek iskan alanlarında veya köy içlerinde 1/5000 ölçekli
22.7.1983 tasdik tarihli Nazım İmar Planlarındaki şartlara aynen uygun olmak
koşulu ile 1/1000 ölçekli planlara göre uygulama yapılır. Madde 3.05.- Sahil
şeridinde ve öngörünüm bölgesinde 3194 sayılı kanunun 47. maddesinde belirtilen
yerler dışında kalan alanlarda yola terk işlemi yapılmaksızın uygulama
yapılamaz. Madde 3.06.- Tevhid uygulama sırasında aranacaktır.
GEÇİCİ 7. MADDE İLE İLGİLİ HÜKÜMLERİ
Geçici Madde 1.- Boğaziçi alanında 2805, 2960 ve 2981 sayılı kanunlara göre
yapılmış bulunan başvuralar geçerlidir. Geçici Madde 2.- 2981 sayılı kanuna
göre alınmış bulunan ruhsat ve kullanma izinleri geçerlidir. Geçici Madde 3.-
Boğaziçi Alanının Sahil Şeridi ve Öngörünüm Bölgesindeki hisseli tapulu
yerlerde imar mevzuatına aykırı olarak bitmiş yapılar yürürlükteki imar
planlarındaki kullanış gayesine ve 2960 Boğaziçi Kanununun geçici 4. maddesine
göre uygulamalar yapılıncaya kadar mevcut durumları ile 3194 sayılı İmar
Kanununun geçici 7. maddesinin 1. paragrafına göre gerekli işlemlere, ifraz
yapılmaksızın tabi tutulurlar. Geçici Madde 4.- 3194 sayılı kanunun yürürlüğe
girdiği tarihten önce imar planı ve mevzuata uygun olarak verilen ruhsat ve
kullanma izinleri geçerlidir. Geçici Madde 5.- Bu yönetmelik uygulama alanına
giren bölgelerdeki mevcut yapılarda % 33 meyli aşmamak üzere çatı aktarılması
ve tamiri, duvar doğrama, sıva ve kaplama tamirleri ruhsata tabi olmadan
yapılabilir. Konu ile ilgili işlemler hakkı müktesep kazandırmamak ve enkaz
bedeli vs. gibi hususlarda belediyeyi zor durumda bırakmamak üzere taahhütname
alınmak kaydı ile ilgili Belediye Başkanlıklarında yürütülür. Geçici Madde 6.-
Çekme katlarının tam kata iblağı durumunda bağımsız bölüm adedinde bir artış
olması halinde, 1. Çekme katındaki yeni bağımsız bölüm adedi bir alt kattaki
bağımsız bölüm adedini aşamaz. 2. Bu halde kat mülkiyeti kanunu hükümlerine
göre hareket edilir. 3. Çekme katların tam kat haline gelmesi için 2981/3290
sayılı yasalara göre ana binanın af kapsamına giımesi yeterli olup; ana binanın
iskan izni ile; çekme katı tam kat haline getiren ilavenin birlikte gerekli
harçlar alınarak ruhsat ve iskan izni verilir. Madde 4.01.- Bu yönetmelik
yayını tarihinde yürürlüğe girer. Kanun No:3194 Kabul Tarihi:3.5.1985 ( 9 Mayıs
1985 tarih ve 18749 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır .)