ที่ตั้งและประวัติความเป็นมา

ศูนย์วิจัยพืชไร่ระยอง สังกัดสถาบันวิจัยพืชไร่ กรมวิชาการเกษตร ตั้งอยู่บริเวณหลักกิโลเมตรที 204 ถนนสุขุมวิท (ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3) ต. ห้วยโป่ง อ. เมือง จ. ระยอง เส้นรุ้งที่ 12 องศา 40 ลิปดาเหนือ เส้นแวงที่ 101 องศาตะวันออก สูงจากระดับน้ำทะเล 44 ม. ปัจจุบันมีพื้นที่ทั้งหมดประมาณ 650 ไร่ และมีที่ดินในบริเวณโครงการศูนย์บริการ การพัฒนาปลวกแดง ตามพระราชดำริ 200 ไร่

เริ่มก่อตั้งเมื่อ พ.ศ. 2497 โดยกรมกสิกรรม ร่วมกับจังหวัดระยอง ได้ขอพื้นที่จากสถานอาชีวะ สงเคราะห์ผู้ใหญ่ จำนวน 80 ไร่ จัดตั้งเป็นแปลงเพาะและขยายยางพาราพันธุ์ดี ต่อมาได้แบ่งพื้นที่ตั้งเป็นหน่วยกสิกรรมห้วยโป่ง

พ.ศ. 2502 ตั้งเป็นสถานีกสิกรรมห้วยโป่ง จากนั้นได้ขอพื้นที่และซื้อที่ดินเพิ่มเติม

พ.ศ. 2516 สถานีกสิกรรมห้วยโป่ง กรมกสิกรรมเปลี่ยนชื่อเป็น สถานีทดลองพืชไร่ห้วยโป่ง สังกัดกรมวิชาการเกษตร มีพื้นที่ 300 ไร่ และได้มีการขยายพื้นที่อีกหลายครั้ง

พ.ศ. 2525 สถานีทดลองพืชไร่ห้วยโป่ง ได้ยกฐานะขึ้นเป็นศูนย์วิจัยพืชไร่ระยอง ตามโครงสร้างใหม่ของกรมวิชาการเกษตร ภายใต้โครงการวิจัยเกษตรแห่งชาติ

หน้าที่รับผิดชอบ

ศูนย์วิจัยพืชไร่ระยองมีหน้าที่ศึกษา ค้นคว้าวิจัยแบบครบทุกสาขาในพืชกำหนด คือ มันสำปะหลังและวิจัยพืชเศรษฐกิจอื่นในภาคตะวันออก ได้แก่ อ้อย ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ ถั่วสิลง ฝ้าย ข้าวโพดฝักสด ถั่วเหลือง ถั่วเขียว ละหุ่ง ปอแก้ว และงา โดยมีแนวทางในการดำเนินงาน ดังนี้

ค้นคว้าวิจัยพืชกำหนดของศูนย์ และพืชเศรษฐกิจในท้องถิ่น ให้สอดคล้องกับนโยบายของ สถาบันวิจัยพืชไร่ และกรมวิชาการเกษตร
ค้นคว้าวิจัยเพื่อแก้ปัญหาการผลิตมันสำปะหลังของเกษตรกรในท้องถิ่นต่าง ๆ ทั่วประเทศ
ค้นคว้าวิจัยเพื่อสร้างพันธุ์ และเทคโนโลยีการผลิตพืชไร่ตลอดจนการปรับปรุงประสิทธิภาพในการใช้ที่ดิน เพื่อให้ได้ประโยชน์สูงสุด
ผลิตเมล็ดพันธุ์และท่อนพันธุ์คัด พันธุ์หลักและพันธุ์ดีของพืชไร่เศรษฐกิจ
ให้ความร่วมมือระหว่างสาขาวิชา และสถาบันการเกษตรทั้งในและนอกกรมวิชาการเกษตร ตลอดจนถ่ายทอดเทคโนโลยีการผลิตพืชไร่ให้มี ประสิทธิภาพยิ่งขึ้น เพื่อเพิ่มรายได้ของเกษตรกร

สภาพพื้นที่และสภาพอากาศ

ดินบริเวณศูนย์วิจัยพืชไร่ระยอง ส่วนใหญ่เป็นชุดดินห้วยโป่ง พังงา สัตหีบ และบ้านบึง มีวัตถุต้นกำเนิดเป็นหินอัคนี และ Gneiss ลักษณะดินส่วนใหญ่เป็นดินร่วนเหนียวและดินร่วนทรายมีความอุดมสมบูรณ์ปานกลาง มีค่าความเป็นกรด – ด่าง ปานกลาง (pH 5 – 6 )

สภาพภูมิอากาศเป็นแบบร้อนชื้น มีปริมาณฝนตกเฉลี่ย 1,372 มม.ต่อปี โดยมีฝนตกมากที่สุดในช่วงเดือนกันยายนถึงตุลาคมและมีฝนตกน้อยที่สุดในเดือนธันวาคมและมกราคม อุณหภูมิเฉลี่ยสูงสุดในเดือนเมษายน 33.1^o ซ. และอุณหภูมิเฉลี่ยต่ำสุดในเดือนธันวาคมและมกราคม 20.7 ^o ซ. (ข้อมูลปี 2525-2534) จากสถานีตรวจอากาศเกษตรห้วยโป่ง)

อัตรากำลัง

ศูนย์วิจัยพืชไร่ระยอง มีข้าราชการทั้งหมด 37 อัตรา ประกอบด้วย นักวิชาการเกษตร 21 อัตรา เจ้าพนักงานการเกษตร 7 อัตรา เจ้าหน้าที่การเกษตร 5 อัตรา เจ้าหน้าที่อื่น ๆ 4 อัตรา ลูกจ้างประจำ 39 อัตรา และลูกจ้างชั่วคราวรายวัน 100 – 250 คน ซึ่งจัดจ้างตามความจำเป็นในการปฏิบัติงาน

ศูนย์วิจัยพืชไร่ระยอง แบ่งการปฏิบัติงานตามโครงสร้างของกรมวิชาการเกษตร ภายใต้โครงการวิจัยเกษตรแห่งชาติ เป็น 1 ฝ่าย และ 4 กลุ่มงานวิชาการ คือ

ฝ่ายอำนวยการ
กลุ่มพืชศาสตร์
กลุ่มปรับปรุงการผลิต
กลุ่มอารักขาพืช
กลุ่มวิทยาการด้านพันธุ์ ผลิตพันธุ์ และ เมล็ดพันธุ์

ผลงานของศูนย์วิจัยพืชไร่ระยอง

ได้แนะนำพันธุ์มันสำปะหลังดังนี้

พันธุ์ระยอง 3 เป็นพันธุ์ที่มีเปอร์เซ็นต์แป้งสูง ควรปลูกในดินที่มีความอุดมสมบูรณ์ค่อนข้างสูง และมีการดูแลรักษาที่ดี ซึ่งจะทำให้ได้ผลผลิตสูง

พันธุ์ระยอง 2 เป็นพันธุ์ที่เหมาะสำหรับใช้บริโภค ในรูปมันสำปะหลังทอดหรือเชื่อม

พันธุ์ระยอง 60 เป็นพันธุ์ที่ให้ผลผลิตสูง สามารถเก็บเกี่ยวผลผลิตได้ตั้งแต่อายุ 8 เดือน

พันธุ์ระยอง 90 เป็นพันธุ์ที่ให้ผลผลิตสูงและมีเปอร์เซ็นต์แป้งสูงและตอบสนองต่อปุ๋ย

- แจกจ่ายพันธุ์มันสำปะหลัง พันธุ์ระยอง 1 ระยอง 2 ระยอง 3 ระยอง 60 และระยอง 90

- แนะนำวิธีการปลูก การบำรุงรักษามันสำปะหลังที่เหมาะสม และวิธีการปลูกพืชแซมมันสำปะหลัง

- ถ่ายทอดเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้องกับพืชไร่ ในรูปของการจัดนิทรรศการ การจัดอบรม ฝึกงาน และดูงาน และจัดทำเอกสารวิชาการเพื่อแจกจ่ายแก่เกษตรกรและผู้สนใจ

- ผลิตเมล็ดพันธุ์และท่อนพันธุ์พืชไร่เศรษฐกิจเพื่อแจกจ่ายเกษตรกร

[กรมวิชาการเกษตร] [สถาบันวิจัยพืชไร่] [ศูนย์วิจัยพืชไร่ระยอง] [สถานีทดลองพืชไร่ปราจีนบุรี] [ภาคตะวันออก]