( các đoạn văn dưới đây không là quan điểm chính thức của Nhóm! )
Tại Sao Tôi Bỏ Quân Đoàn I ?
Trung Tướng NGÔ QUANG TRƯỞNG
do Lê Bá Chư ghi chép - (Lịch Sử Ngàn Người Viết) (Trích từ Giai Phẩm Xuân
SaiGon Nhỏ 2005)
Ngày 13 tháng 3 năm 1975,
được lịnh vào Sài G̣n họp, tôi vào đến Sài G̣n nhưng với sự ngạc nhiên là chỉ
có ḿnh tôi vào gặp Tổng Thống và Thủ Tướng (Trần Thiện Khiêm) mà thôi. Ngoài
tôi ra không có ai khác. Thường lệ khi được lịnh vào Sà G̣n họp th́ đều có đầy
đủ mặt các vị Tư Lịnh Quân Đoàn và Tư Lịnh các quân binh chủng khác. Lần nầy,
chỉ ḿnh tôi thôi. Tôi thắc mắc và lo lắng.
Nhưng khi Tổng thống Thiệu cho
biết ư định của ông ta là phải rút bỏ Quân Đoàn I ngay hôm nay th́ tôi mới vỡ lẽ,
cay đắng, và uất ức v́ lịnh ra quá đột ngột ngoài sức tưởng tượng và ngoài ước
muốn của tôi. Thật ra, lúc đó t́nh h́nh tại Huế, Quảng Ngăi và Đà Nẵng tuy có
hơi nặng nề v́ địch tấn công liên tiếp, tuy nhiên tôi đủ sức chống giữ và sẽ
tăng cường Sư Đoàn Dù cùng với Thủy Quân Lục Chiến ra những vùng đó để lấy lại
ưu thế. Tôi tŕnh bày cặn kẻ những ư kiến của tôi lên Tổng Thống và Thủ tướng
nhưng không được chấp thuận.
Lịnh bất di dịch là: Phải rút
khỏi Quân Đoàn I càng sớm càng hay. Trở ra Quân Đoàn I, tôi cho triệu tập tất cả
các vị Tư Lịnh Sư Đoàn, Tỉnh Trưởng, Tiểu Khu Trưởng và các sĩ quant ham mưu
Quân Đoàn để họp. Thái độ khác thường của tôi làm các sĩ quan trong buổi họp hôm
đó có vẻ nghi ngờ, thắc mắc. Nhưng rút cục tôi chỉ hỏi sơ qua t́nh h́nh và nói
vu vơ quanh quẩn.
Chớ làm sao tôi ra lịnh thẳng
khi chỉ nói với một ḿnh tôi là Tư Lịnh Quân Đoàn mà thôi. V́ vậy, cuộc họp hôm
đó chẳng mang lại kết quả nào mà tôi mong muốn. Lệnh của Tổng Thống Thiệu yêu
cầu tôi rút khỏi Quân Đoàn I vào ngày 13 tháng 3, và rút Quân Đoàn II vào ngày
14 tháng 3. Ông Thiệu cho biết là rút hết về Phú Yên, lấy Quốc lộ 22 làm ranh
giới. Việt Nam thu gọn sẽ chạy dài từ Phú Yên đến hà Tiên.
Cái lầm của trung ương là không
cho các thuộc cấp biết biết ư định của ḿnh. Nghĩa là các vị tư lịnh các quân
binh chủng, tổng bộ trưởng, tư lịnh sư đoàn v.v… đă không biết ǵ về về lịnh rút
quân của Quân Đoàn I và II. Lịnh nầy chỉ có Tổng thống và Thủ tướng, Đại tướng
Cao Văn Viên, tôi (Tu lịnh Quân Đoàn I) và Tu lịnh Quân Đoàn II (Tướng Phạm Văn
Phú) biết mà thôi. Do đó thiếu sự phối hợp chặt chẽ giữa tham mưu và các cấp,
không có kế hoạch rút quân đàng hoàng, lịnh đột ngột không có đủ th́ giở để xếp
đặt kế hoạch, gây hoang mang cho binh sĩ, nhất là khi gia đ́nh họ cũng không
được bảo vệ đúng mức th́ làm sao tránh khỏi hoang mang? Ai cũng lắng nghe tin
tức thân nhân ở bên ngoài doanh trại. Thêm vào đó, tin tức Ban Mê Thuột, Pleiku,
Kontum bị chiếm, Huế bị bỏ ngỏ, dân chúng Huế chạy vào Đà Nẵng ngày một đông gây
cảnh xáo trộn kinh hoàng cho dân Đà Nẵng. Rồi sau đó là Chu Lai bị áp lực nặng.
Tôi ra lịnh cho Tướng Trần Văn
Nhựt rút Sư Đoàn 2 từ Chu Lai ra trấn tại Lư Sơn (Cù Lao Ré) để kiểm soát đường
biển, sợ địch ra chiếm đóng th́ đường biển sẽ bị khó khăn. Trong khi đó, cảnh
hổn loạn đă xảy ra phần lớn do dân chúng hốt hoảng từ chỗ này sang chỗ khác làm
cho binh sĩ nao núng và chạy cùng theo thân nhân. Mở miệng ra lịnh cho họ rút
quân, trong khi mới hôm qua với ḷng sắt đá và giọng nói cứng rắn hằng ngày buộc
anh em phải giử không để mất một cục sỏi ở Vùng I.
Sau đó tôi suy nghĩ kỷ hơn. Tôi
quyết định gọi Đai tướng Cao Văn Viên nhờ xin Tổng thống cho tôi được dùng mọi
cách để giữ Huế và Vùng I. Làm sao tôi bỏ Huế và Vùng I được? Làm sao tôi bỏ
được vùng đất sỏi đá nầy mà bao nhiêu chiến hữu của tôi đă đổ máu để ǵn giữ?
Nhất là trong vụ Mậu Thân.
Tổng thống Thiệu rung động, chấp
thuận cho tôi giữ Huế. Sáng 18 tháng 3 năm 1975, tôi ra Huế gặp Tướng Lâm Quang
Thi (Tư lịnh phó Quân Đoàn) đang chỉ huy tại Huế. Tôi ra lịnh: Giữ Huế cho thật
vững. Chiều hôm đó về đến Đà Nẵng, tôi nhận được một lịnh do Đại tướng Cao Văn
Viên, thừa lịnh Tổng thống yêu cầu tôi “bỏ Huế”. Thật làm tôi chết lặng người.
V́ mới buổi sáng nay ở Huế, tôi ra lịnh cho Tướng Thi giữ Huế. Bây giờ đột nhiên
được lịnh bỏ th́ tôi biết nói làm sao với Tướng Thi va anh em binh sĩ.
Nhưng vẫn phải đành thi hành
theo lịnh trên. Tôi gọi điện thoại thông báo lịnh bỏ Huế cho Tướng Thi. Tướng
Thi trả lời ngay: “Ở Huế bây giờ xă ấp phường khóm tốt quá, đâu đâu t́nh h́nh
cũng tốt cả mà tại sao anh bảo tôi bỏ là bỏ làm sao? Tôi buồn bă trả lời: “Tôi
biết rồi, nhưng xin anh bỏ Huế giùm tôi. Đó là lịnh trên, không bỏ là không được”.
Kết quả là Tướng Thi thi hành lịnh, bỏ Huế, và dồn quân đến cửa Thuận An để được
tàu Hải quân rút về Đà Nẵng.
Trong khoảng thời gian từ 13 đến
18 tháng 3, hàng đêm tôi gọi điện thoại cho Thủ tướng Khiêm và báo cáo mọi biến
chuyển từ công việc hành chánh đến quân sự. T́nh h́nh khó khăn, địch tấn công,
mà lại thêm cái lịnh phải rút càng sớm càng tốt, lan truyền rỉ rả cho nên binh
sĩ và công chức hết sức xôn xao. Tôi báo cáo mọi việc và xin Thủ tướng ra quan
sát t́nh h́nh. Sáng 19 tháng 3, 1975, Thủ tướng Khiêm đến, tôi cho họp tất các
vi Tư lịnh Sư đoàn, Tỉnh trưởng, Thị trưởng, Bộ tham mưu, và các Trưởng pḥng sở
của hành chánh để Thủ tướng nói chuyện.
Trước khi Thủ tướng đến, tôi đă
nói chuyện với anh em có mặt tại hôm đó rằng t́nh h́nh khẩn trương, anh em phải
nói lên sự thậtt đang xảy ra trong thực tế tại nơi nầy để Thủ tướng biết rơ t́nh
h́nh và giải quyết cấp thời, chứ đừng có giữ thái độ “tŕnh thưa dạ bẩm” trong
lúc nầy nữa. Phải thẳng thắn mà nói lên sự thật. Nhưng sau khi Thủ tướng nói
chuyện xong, đến phần thắc mắc th́ cũng chẳng có ai nói ǵ cả. Tôi rất buồn v́
anh em không chịu nghe lời tôi đă nói cho Thủ tướng biết những sự thật về t́nh
h́nh hiện nay. Duy chỉ có một ḿnh Đại tá Kỳ , tỉnh trưởng tỉnh Quảng Trị, có
hỏi một câu: “Thưa Thủ tướng, trong mấy ngày vừa qua, có một số công chức đă tự
ư rời bỏ nhiệm sở không đến làm việc, thua Thủ tướng, phải dùng biện pháp ǵ để
trừng phạt những người đó? Câu hỏi thậtt hay, nhưng Thủ tướng không trả lời và
lảng sang chuyện khác. V́ Thủ tướng làm sao nói được khi lịnh trên đă muốn giải
tán Quân Đoàn I và Quân khu 1 càng sớm càng tốt.
Đúng ngày 22 tháng 3 năm 1975,
tôi được lịnh rút SƯ Đoàn Dù và SƯ Đoàn Thủy Quân Lục Chiến về giữ Nha Trang.
Ngày 29 tháng 3, cộng quân tràn vào Đà Nẵng với những trận giao tranh nhỏ. Tôi
được chiến hạm HQ404 đưa về Sài G̣n. Trên tàu cũng có một Lữ Đoàn Thủy Quân Lục
Chiến. Khi tàu chạy ngoài khơi, Tổng thống Thiệu liên lạc yêu cầu tôi ra tái
chiếm lại Đà Nẵng. Tôi trả lời ngay là bây giờ tôi lấy ai để theo chân tôi tái
chiếm Đà Nẵng? Lính tráng đă phân tán mỗi người một nơi. Cấp chỉ huy th́ mạnh ai
nấy thoát. Làm sao tôi có thể làm chuyện đó (tái chiếm Đà Nẵng) được? Sau đó tôi
được lịnh cho Hạm trưởng ghé tàu vào Cam Ranh, bỏ hết Thủy Quân Lục Chiến xuống,
rồi chỉ chở một ḿnh tôi về Sài G̣n. Tôi không chịu mặc dù lúc đó tàu đă cặp bến
Cam Ranh rồi.
Tôi nhờ Hạm trưởng gọi về Bộ
Tổng Tham Mưu xin cho anh em Thủy Quân Lục Chiến được về Sài G̣n tĩnh dưỡng nghỉ
ngơi cùng tôi. C̣n nếu không th́ tôi sẽ ở lại Cam Ranh và đi theo anh em Thủy
Quân Lục Chiến và cùng nhau chiến đấu. Sau đó, Sài G̣n bằng ḷng cho tàu chở tất
cả về Sài G̣n.
Về đến Sài G̣n tôi được bổ nhiệm
vào Bộ Tư Lịnh Hành Quân Luu Động ở Bộ Tổng Tham Mưu. Khi vào đây, tôi gặp Phó
Đề Đốc Hồ Văn Kỳ Thoại (Tư Lịnh Hải quân Vùng I Duyên Hải) và Chuẩn tướng Nguyễn
Văn Khánh (Tu lịnh Sư Đoàn 1 Không quân) đang ngồi viết bản tự khai, và Trung
tướng Thi th́ bị phạt quản thúc về tội bỏ Huế. Tôi không hiểu v́ sao lại có
chuyện kỳ lạ như vậy. Họ đâu có tội ǵ. Họ chỉ thi hành theo đúng lịnh mà lại bị
phạt th́ quả thật bất công.
Tướng Thi thực sự là người chống
lại việc bỏ Huế. Lúc trước, khi nghe tôi cho biết là Tổng thống đă ra lịnh bỏ
Huế th́ Tướng Thi đă trả lời thẳng với tôi rằng: “Xă ấp tốt quá mà bỏ làm sao?”
Vậy mà bây giờ ông lại bị phạt
giam quản thúc. Những vị tướng nầy bị phạt quá oan uổng v́ họ xứng đáng gấp mấy
trăm lần những ông Tướng phè phỡn tại Sài G̣n.
Hôm sau, trong buổi họp tại Bộ
T63ng Tham Mưu, tôi có nói rằng: “Việc phạt Tướng Thi và hai Tướng Thoại và
Khánh là không đúng. Họ chỉ là thuộc cấp của tôi. Họ chỉ làm theo chỉ thị của
tôi mà thôi. Họ không có tội ǵ cả. Nếu có phạt th́ xin hăy phạt tôi đây này.”
Pḥng họp lặng ngắt. Đại tướng Viên nh́n qua Trung tướng Trần Văn Đôn. Tướng Đôn
mới đi Pháp về, mới đảm nhận chức Tổng trưởng Quốc Pḥng. Có thể v́ vậy mà Tướng
Đôn mới không biết là Tổng thống Thiệu đă trực tiếp ra lịnh cho tôi bỏ Huế, nên
Tướng Đôn làm đề nghị phạt Tướng Thi v́ đă bỏ Huế mà rút lui. Mà Tổng thống
Thiệu lại không dám nói sự thật với Tướng Đôn, và chỉ kư lịnh phạt. Sau đó,
Tướng Lê Nguyên Khang, với giọng giận dữ đă buột miệng nói: “Anh em chúng tôi
không có tội t́nh mẹ ǵ cả!”.
Tiện đây, tôi cũng xin nói về
trường hợp ra đi của Tướng Thoại và Tướng Khánh. Là vị Tư Lịnh trong tay có hàng
ngàn lính, hàng trăm chiến hạm lớn nhỏ, nhưng tội nghiệp thay, sau khi hỗn loạn,
Tướng Thoại đă bị bỏ quên không ai chở đi khỏi Bộ Tư Lịnh ở Tiên Sa, và ông đă
phải đi bộ qua dăy núi phía sau bờ biển. May nhờ có một chiếc tàu nhỏ của hải
quân mà anh em trên tàu lúc đó cũng c̣n giữ kỷ luật, thấy Đề Đốc Thoại ở đó, họ
ghé vào chở Tướng Thoại đi chứ nếu không th́ chẳng biết sau này sẽ ra sao. C̣n
Tướng Khánh, Tư Lịnh Sư Đoàn 1 Không quân đă không đủ nhiên liệu để bay xa mà
phải đáp trực thăng tại một băi cát ở Sơn Trà rồi lội ra tàu. Cung may lúc đó
gặp tàu HQ404 và đă cùng tôi về Sài G̣n.
do
Lê Bá Chư ghi chép - (Lịch Sử Ngàn Người Viết)
====================================================
Ta chống
Cộng hay ta trốn Cộng
Pham Duy (Fort Walton Beach, Florida-1977)
Ta chống Cộng hay ta trốn Cộng
Đây là điều ta phải hỏi ta
Ta chống Cộng hay ta trốn Cộng
Đây là điều ta phải hỏi ta, nhắc ta.
Ta nếu sống như con chuột nhắt
Quên đời bằng ly rượu buồn tênh
Hay vùi đầu trong cuộc đỏ đen
Nô lệ tiền, ham gái đẹp, gái hoang
Ta nếu sống như dân ngoại quốc
Quên ḿnh là con của Rồng Tiên
Quên đồng bào đau khổ triền miên
Ta được quyền đơn độc ngủ yên.
Ta chống Cộng hay ta trốn Cộng
Đây là điều ta phải hỏi ta
Ta chống Cộng hay ta trốn Cộng
Đây là điều ta phải hỏi ta, nhắc ta.
Ta đă thắng, khi ta vượt thoát
Ra ngoài, cùng bao bạn đồng hương
Nuôi hận thù ta nhủ người thương
Ta phải về, ta chiếm lại quê hương
Ta hăy cất cao lên lời hát
Của loài người yêu chuộng Tự Do
Dân Quyền và Dân Tộc của ta
Ta phải về xây lại đời ta.
(D.K)
Ta chống Cộng, ta không trốn Cộng
Ta và cả trăm ngàn đồng hương
Mai này rồi, ta về Việt Nam mến yêu.