ik10

9.BÖLÜM
PERSONEL EGITIMI :
EGITIM KAVRAMI :
Egitim; isle ilgili becerilerin personelce ögrenilmesini kolaylastirmada isletme tarafindan planlanmis çabayi ifade eder.
Egitimin amaci ; egitim programinin temelindeki bilginin personele aktarilmasi ve günlük faaliyetlerde bunlara basvurmasinin saglanmasidir.
Ilk önce egitim için bir ihtiyacin belirlenmesi gerekir. Egitim ihtiyacini belirlemede pek çok yöntem kullanilir. Bu yöntemler:
Gözlem : Is ortamina iliskin bilgi saglar. Dezavantaji ise; usta gözlemcilere ihtiyaç duyulmasi ve gözlemlenen personelin davranislarinin degismesidir.
Anketler : Ucuzdur,çok sayida kisiden bilgi toplanir. Ancak zaman alir ve uygun olmayan cevaplar alinabilir.
Teknik el Kitaplari ve Kayitlari Okuma : Prosedür üzerine iyi bir bilgi kaynagidir. Objektiftir. Ancak teknik dili anlasilamayabilir.
Konularinda Uzman Kisilerle Görüsme : Egitim ihtiyaçlarinin ayrintilarini ve sorunlarin neden ve çözümlerini açiga çikarmak için uygundur. Ancak zaman alicidir. Analiz edilmesi zordur. Beceri sahibi görüsmeciye ihtiyaç duyulur.
PERSONEL EGITIM PROGRAMLARI ve SEÇIMI :
1- Sadece Bilgi aktarmaya Yönelik Egitim Programlari (sunus yöntemleri) :
Egitilenlerin bilginin pasif alicilari oldugu durumu ifade eder. BU bilgi verileri,süreçleri ve problem çözme tekniklerini içerir.
Sunus yöntemleri anlatim ve görsel isitsel yöntemlerden olusur.
Anlatim :
Egiticinin konusulan kelimeler yoluyla egitilenlerin ögrenmesini istedigi seylerin iletilmesinden olusur.
Standart anlatim,takim ögretimi,konuk konusmacilar,paneller,ögrenci sunumlari anlatim yöntemi çesitlerindendir.
Anlatim yönteminin en önemli avantaji maliyetinin diger yöntemlere göre düsük olmasidir. Ayni anda büyük bir gruba egitim imkani saglar. Dezavantajlari da mevcuttur. Mesela egitilenler pasif konumdadir.Bu nedenle bilgi alis verisi azdir.Bu yöntemin basarisi büyük ölçüde egitimi veren kisiye baglidir.
Görsel-Isitsel Teknikler :
Tepegöz,video,slayt gibi cihazlar yardimiyla yapilan egitimdir. Günümüzde en fazla kullanilan yöntemdir. Yöntemin avantaji; tekrar gösterime izin vermesidir. Çok fazla kisiye ulasilabilme imkani saglar. Yöntemin dezavantaji ise egitimde kullanilan malzemenin sürekli güncellenmesidir.
2-Tecrübelerin Aktarildigi Egitim Programlari (Uygulamali Yöntemler) :
Egitilenin ögrenmeye etkin olarak katildigi egitim yöntemleridir.Bir hedefe ulasmanin tüm boyutlarinin tecrübe edilmesi ve iste ortaya çikan kisiler arasi sorunlarla ilgilenilmesi için idealdir. Bu yöntemler :
- Is Basinda Egitim
- Kendi kendine ögrenme
- Çiraklik
- Simülasyonlar
- Vaka Çalismalari
- Rol Oynama
- Davranis Modelleme
Is Basinda Egitim : Deneyimsiz personel,isi yapan çalisma arkadaslarini gözlemler ve onlari taklit ederek ögrenir.Yeni Personelin egitimi,yeni teknoloji kullanilmaya baslandiginda personelin beceri düzeyinin yükseltilmesi,personelin yeni görevine oryantasyonu konularinda faydalidir.
Is Basinda egitim diger yöntemlere göre avantaj tasir. Örnegin bu egitimde kullanilan materyaller daha az zaman ve para yatirimi gerektirmis olmaktadir. Personel egitilirken ayni zamanda üretim devam etmektedir. Egitimin yapilacagi yere tasinilmasi ve bu arada zaman kaybi gibi durumlar yoktur.
Kendi Kendine Ögrenme : Özyönetimli ögrenim,ögrenmenin tüm boyutlari için çalisanlarin sorumluluk almalarini ifade eder. Egitilenler önceden belirlenmis egitim içerigini egitici olmadan kendi baslarina yürütürler. Egiticiler sadece egitimi degerlendirirler ve egitilenlerin sorularini cevaplarlar. Bu yöntem personeli ögrenmeye aktif olarak katilma konusunda cesaretlendirir. Personel sirketin tamamiyla baglantilar kurar ve sirketteki teknik ve kisisel kaynaklari daha iyi anlar.
Çiraklik : Nitelikli isçi gereksinimini gidermenin bir yolu çirak alarak egitmektir. Çiraklik hem is basinda hem sinif içinde egitimi içeren bir metoddur. Bir isyerinde çirak olarak çalismak için 12-18 yaslarinda bulunmak gerekir. Çiraklik programinin avantaji; ögrencilerin ögrenirken ücret kazanmalaridir. Ögrencinin ücreti beceri kazandikça artmaktadir. Çirak program tamamlandigi zaman tam gün çalisacagi is bulabilmektedir. Dezavantaji ise bu programa genelde sadece erkek çocuklarin alinmasidir.
Simülasyonlar :Gerçek yasamda yer alan bir durumu temsil eden egitim metodudur. Bu egitimde egitilenler,verdikleri kararlarin gerçek yasamda ne gibi sonuçlar dogurabilecegini görmüs olurlar. Simülatör personelin iste kullandigi fiziki ekipmani kopya etmektedir. Simülatörleri gelistirmek çok pahalidir ve is ortaminda elde edilen yeni bilgilere göre sürekli güncellenmesi gerekir.
Vak’a Çalismalari :Çalisanlarin veya örgütün zor bir durum ile nasil ugrastigini ifade eder. Egitilenlere durum analizlerine dayanarak, belirsiz çiktilar karsisinda risk alma isteklerini gelistirmede yardimci olmaktadir. Bir örnek olay gelistirmede izlenen süreç :
Hikaye tanimlama / Bilgi toplama / Hikaye Taslagi çikarma / Idari konular üzerinde karar verme / Örnek olay materyalini hazirlama.
Rol Oynama : Egitilenler kendilerine verilen karakterler gibi davranirlar.
Davranis Modelleme : Egitilenlere tekrar edecekleri davranislari gösteren bir model sunma ve onlara kilit davranislari uygulama imkani saglamayi içerir. Davranis modelleme fiili bilgilerden ziyade beceri ve davranislari ögrenme açisindan uygundur.
GRUP KURMA METODLARI :
Takim veya grup verimliligini artirmak için tasarlanan egitim metotlaridir. Takimin etkinligi kadar,egitilenlerin becerilerinin gelistirilmesine çalisilmaktadir.Grup kimliginin olusmasi,kisilerin çalisma arkadaslarinin güçlü ve zayif yönlerini ögrenmesini içerir. 3 metoddan olusur :
1- Macera Ögrenimi :
Tasarlanmis açik hava aktivitelerinden faydalanarak takim çalismasi ve liderlik becerilerinin gelistirilmesi üzerinde odaklanilir. Macera ögrenimi “Öz farkindalik” ,problem çözme,çatisma yönetimi ve risk alma gibi grup verimliligiyle ilgili becerileri gelistirmede en uygun yöntemdir.
2- Takim Egitimi :
Ortak hedeflere ulasmak için birlikte çalisan kisilerin performansinin koordine edilmesini içermektedir.Takim Performansinin 3 bileseni vardir. Bu bilesenler; “Bilgi,Tutum ve Davranis”tan olusmaktadir.
Davranissal gereklilik,takim üyelerinin amaçlarini gerçeklestirmek için iletisimde bulunma,adapte olma,karmasik görevleri tamamlamaya imkan veren faaliyetleri yapmasi gerektigini ifade etmektedir.
Bilgi Bileseni ; takim üyelerinin beklenilmeyen veya yeni durumlarda etkili olarak çalismalarina izin veren zihinsel modellere sahip olmasini gerektirmektedir.
Takim üyelerinin görev hakkindaki inançlari,birbirlerine olan hisleri tutum bileseniyle ilgilidir.
3- Eylem Ögrenimi :
Takimlara gerçek bir problemi vermeyi ve onlarin problemin çözümü üzerinde çalismalarini ve bir eylem plani gelistirmelerini içerir.Egitime katilacak personel sayisi 6-30 arasindadir.Bu metot müsteri ve saticilari da kapsayabilir.Grup bilesiminde birkaç varyasyon vardir. Varyasyonlardan biri üstesinden gelinmeye çalisilan problem için tek bir müsteriyi içerir.
EGITIMDE YENI TEKNOLOJILERIN KULLANIMI :
Teknoloji,egitimin verilmesinde önemli etkiye sahiptir.Yeni teknolojiler egitimi kolaylastirir.Bu teknolojiler imajinasyon,interaktif ses yanit sistemi,özellestirilmis egitim yazilimlarini içerir.
Teknoloji Sunlarin yapilmasini saglar :
. Personel egitimi nerede ve nasil alacagi konusunda kontrolü eline alir.
. Personel egitim süresince istedigi medyayi seçme hakkina sahip olur.
. egitim yöntemi elektronik olarak yapilir.
. Optimal izleme saglanir.
1-Multimedya Egitim :Görsel,isitsel egitim ile bilgisayar temelli egitimi birlestirir.Bu programlar yazi,grafik,animasyon,ses ve videoyu bütünlestirmektedir.
Multimedya egitimleri,bilgisayar temelli oldugu için egitilen içerikle etkilesime girilebilir.Fortune derginin bir arastirmasina göre(1999) tüm egitim saatlerinin %16si multimedya araciligiyla egitimdir.
Multimedya egitimleri; egitilenlerin ögrenmelerini motive ederek aninda geri bildirim ve rehberlik olusturmakta,personelin hakimiyet düzeylerini kontrol ederek personelin kendilerine düsen bölümleri ögrenmelerini saglamaktadir.Bu egitimin belirgin dezavantaji ise egitim maliyetidir.
Avantajlari :
. Bireyin ögrenme hizini kendinin belirlemesi
. Dagitimin sürekliligi
. Interaktif içerigin sürekliligi
. Sinirsiz grafik erisilebilirlik
. Aninda geri bildirim
. Bütünlesik rehberlik sistemi
. Bir çok duyuya hitap.
. Hakimiyetin test edilebilirligi
2- Bilgisayar Temelli egitim :Bilgisayarin ögrenmeye uyarici etki sagladigi,bilgisayarin geri bildirim olanagi verdigi etkilesimli egitimdir. Bu egitim Interaktif video,Cd-rom ve bilgisayar sürümlü diger sistemleri içerir.
Cd-Rom ve Laser discler.
Interaktif video: egitilenler klavyeye dokunarak programla etkilesebilir.Kisisel becerileri gelistirmek için kullanilir.egitim programi discte saklanabilir.