Technomuziekcultuur
Inhoud:
1 Een clubcultuur
Deze cultuur is de uitdrukking in spreektaal gegeven aan de
jongeren voor dewelke technoclubs en raves de spil vormen. De bezoekers krijgen
soms de namen van de ruimten die ze bezoeken: 'clubbers', 'ravers'.
Dansculturen werden lang gezien als massaculturen van hun slechtste kant. Dance
muziek werd gezien als geesteloos en banaal, in een cultuur waarin dansers gezien
worden als verslaafden en conformisten. Rockcritici privilegiëren luistermuziek
boven dansmuziek, artiesten die in levende lijve optreden boven producers, waarvan
men het gezicht niet kent, gitaren boven synthesizers en samplers.
De jongeren die naar technomuziek luisteren hebben geen echte 'dresscode'. Technomuziek
zit hem in het hoofd, je moet geen bepaalde kledij dragen om er bij te horen.
Het zijn vooral jongens die volledig opgaan in de club cultuur. Meisjes investeren
meer tijd in het goed doen op school. Jongens spenderen meer tijd (en geld)
aan hobby's zoals uitgaan en naar platen luisteren. Uitgaan in het dance circuit
kruist grenzen van klasse, ras, geslacht en seksualiteit, maar niet verschillen
in leeftijd. De meeste clubbers en ravers zijn tussen 15 en 19, gevolgd door
deze tussen 20 en 24. Uitgaan naar clubs is een integraal deel van opgroeien
bij vele jongeren. Deze passage wijst op volwassen onafhankelijkheid met de
vrijheid om samen met vrienden laat op te blijven in een ruimte die de hunne
is.Het uitgaan vermindert wanneer mensen gaan samenwonen of trouwen.
naar top
2 De DJ
2.1 Inleiding
Vroeger wou iedereen een rock and roll zanger zijn. Vandaag
de dag wil iedereen een DJ zijn.
Een DJ is geen jukebox, velen draaien dan ook geen verzoeknummers. In
de jaren '90 vervingen DJ's de supermodellen als de nieuwe 'hot celebrities'.
Je vond ze overal, op MTV, in video's, in programma's, filmpremières,
reclamespots,… Geen wonder dat veel jongeren direct voor de platenspelers
gaan en de gitaar links laten liggen.
Een muziekcollectie is de belangrijkste bron van een DJ. Bij veel DJ's
is de liefde voor muziek ingegeven door hun familieleden.
naar top
|
|
2.2 Wat is een DJ?
Een DJ - afkorting van het slang disc jockey - was een individualist
die een publiek entertainde door het spelen van vooraf opgenomen platen. Die
definitie, die oorspronkelijk werd toegeschreven aan de beoefenaars op de radio
houdt nog steeds stand. DJ's zijn beroemdheden, die records breken wat het aantal
danslustige toeschouwers betreft. DJ's zijn muzikanten, virtuozen die platendraaiers
verheven boven louter mechanismen voor het draaien van vinylplaten, integrale
leden van popgroepen.
De oorsprong van de merkwaardige term 'disc jockey' is betwist. Niettemin, wat
ook de etymologie van deze term is, de uitdrukking suggereert dat een sportieve
handigheid was vereist om de klus te klaren. De nieuwe professional moest een
plaat 'berijden' zoals een jockey zijn paard zou berijden. Maar 'to jockey'
betekent ook om voordeel te winnen door handige kunstgrepen, truken of listen.
De gevolgtrekking kan geweest zijn dat deejays hun luisteraars misleidden, door
hen te laten denken dat ze luisterden naar een live optreden.
naar top
2.3 Geschiedenis
DJ's bestaan al sinds de eeuwwisseling naar de 21ste eeuw.
Op kerstavond 1906 zond Reginald A. Fessenden een vakantieprogramma uit dat
een opname van Händel bevatte.
Het werk van de DJ is aangrijpend veranderd sinds de Tweede Wereldoorlog.
In de jaren '50 werden geen DJ's ingehuurd, maar hun platen. De DJ was toen
een 'levende jukebox', die de verzoeken van het publiek speelde. Onder de jongeren
werden de DJ's in de jaren '60 alsmaar populairder.
Het historische epicentrum van de DJ's zoals we ze vandaag kennen, was het New
York van midden de jaren '70. Gedurende dit tijdperk herdefinieerden 2 concurrerende
muzikale trends - rap en disco - de idee van wat de taken van een DJ zijn. De
DJ werd meer entertainer en artiest. Algemeen werd aangenomen dat de beste deejays
een relatie opbouwden met hun publiek waardoor het publiek hen volgde van de
ene club naar de andere.
De laatste jaren zien we ook een nieuwe trend verschijnen: 'the celebrity DJ'.
Deze mensen worden eerst beroemd met andere activiteiten en komen daarna pas
in de belangstelling als DJ. Meestal deejayen deze beroemdheden omdat er grof
geld betaald wordt om slechts enkele uurtjes te draaien. Enkele 'celebrity DJ's'
zijn Boy George , Zohra en Tom Barman .
naar top
2.4 De technodeejay
In het begin was technomuziek anoniem en waren de DJ's de woordvoerder
van deze stroming.
De technodeejays van Detroit koesterden onverwacht dezelfde grond tussen verschillende
genres (o.a. funk en Europese synthesizer muziek) en veranderden met opzet platen
via uitgesproken veranderingen in frequentieniveaus, toonhoogte en snelheid.
De huidige technodeejays draaien de verschillende platen naadloos in elkaar
over en manipuleren, zoals hun helden uit Detroit, op allerlei manieren de platen.
Ze proberen het publiek mee te nemen op een trip en een verhaal te vertellen
met hun platen. Verzoeken van nummers zijn bij de huidige deejays uit den boze.
Vandaag de dag worden deze DJ's verafgood, ze staan op een podium zoals een
priester voor zijn altaar, ze worden aanbeden door de technoliefhebbers die
uit de bol gaan. DJ's zijn echte supersterren geworden.
naar top
2.5 Vinyl of CD
De vinyl single was het ruwe materiaal van een DJ optreden.
In de late jaren '80 reageerden de deejays negatief op de opkomst van
de Cd omdat ze het zagen als een bedreiging van hun creativiteit en levensonderhoud.
De platencollectie dreigde te verouderen. Ze konden hun 'instrumenten'
niet meer aanraken of zien als ze Cd's zouden gebruiken.
Of zoals een journalist schreef: "In the age of
digital reproduction… the DJ may be the last musician… records
represent the last technology you can grasp - now with Cd's it's all digital".
|
 |
Volgens DJ's was het geluid van vinyl 'echt', 'warm', 'onvolmaakt'
maar vol van eerlijkheid, terwijl Cd's door hun perfectie 'koud', 'steriel',
'onmenselijk' en 'onecht' waren. In het begin van de jaren '90 waren vele clubs
hoe dan ook voorzien van Cd-spelers en gebruikten de deejays het nieuwe formaat
en zagen ze de mogelijkheden van zijn zuiverder geluid.
Met de komst van de Final
Scratch, lijkt het probleem van kiezen tussen de digitale voordelen en de
voordelen van vinyl voorgoed verdwenen. De Final Scratch van Stanton is een
mixing systeem dat de DJ toelaat met 2 platendraaiers, een mengpaneel en vinylplaten
digitale muziekbestanden (vb.MP3's) te manipuleren.
|
|
De
Stanton Final Scratch: digitale en analoge technologie worden met elkaar
verweven.
|
Ik zal even kort uitleggen hoe de Final Scratch werkt.
Een 12" vinylplaat is gecodeerd met digitale signalen
i.p.v. een song. Wanneer deze gespeeld wordt op een normale platenspeler functioneert
het zoals een computer modem. Het zendt info i.p.v. muziek door de naald. Het
systeem gebruikt die informatie dan om digitale muziekbestanden te manipuleren.
Het was Richie Hawtin die op I Love Techno (editie 2001) de Final
Scratch gebruikte.
naar top
3 Clubs
De bekendste technoclub in België is de Fuse
in Brussel. Wekelijks komen de beste techno DJ's ter wereld er platen draaien.
Deze club heeft voor de nationale erkenning van technomuziek gezorgd. Verder
worden er ook in vele andere clubs, zoals bv. de Cherry Moon, af en toe technoplaten
gedraaid, maar daar ligt de nadruk toch vooral op de commerciële housemuziek.
|
|
De grote boom in het investeren in permanente discotheekfaciliteiten
volgde op de populariteit van de disco, muziek speciaal gemaakt voor discotheken.
Clubs sorteren hun publiek. Deze scheiding komt soms racistisch of elitair over.
Soms wordt het toegejuicht omdat het subculturele autonomie garandeert en het
sociale groepen toelaat hun eigen culturele ruimte te controleren en definiëren.
Toch gaat deze bewering niet altijd op voor technoclubs. Terwijl er in andere
discotheken een dresscode (hemd, geen sportschoenen, geen baseball caps) heerst,
kan iedereen in de wereldberoemde technoclub Fuse in Brussel naar binnen. Zowel
mensen in maatpak als jongeren met sportieve kledij mogen binnen.
Clubs laten hun klanten toe om zich over te geven aan 'volwassen'
activiteiten zoals flirten, seks, drinken en drugs en het ontdekken van culturele
vormen (zoals muziek en kleding) die autonome en onderscheiden identiteiten
verlenen.
naar top
4 Drugs
4.1 Inleiding
Alcohol is het meest gebruikte bedwelmende middel van
dance culturen zoals techno, waarschijnlijk omdat het legaal is, gemakkelijk
te kopen en niet duur. Maar ook speed en cocaïne zijn lang club drugs
geweest, terwijl Ecstasy (soms farmaceutische MDMA , meestal een cocktail
van amfetamines en LSD) het prototype was van de rave scène van
eind jaren '80 en de jaren '90. Legale drugs zoals alcohol worden gebruikt
door de jongeren om aan te tonen dat ze de volwassen status hebben bereikt,
terwijl illegale drugs gebruikt worden als afwijzing van de volwassenencultuur.
De media heeft pas echt aandacht aan de technocultuur besteed toen er
sprake was van drugs.
naar top
|
|
4.2 Ecstasy
De hype rond XTC barste in onze contreien los eind de jaren
'80. Deze drug zorgde voor nogal wat opschudding, honderdduizenden jongeren
stapten massaal over op het gebruik van XTC. Ongeveer 20 jaar daarvoor gebeurde
hetzelfde met LSD.
XTC zorgt ervoor dat in de hersenen een aantal stoffen, zogenaamde neurotransmitters
vrij komen, waaronder serotonine en dopamine. Serotonine bepaalt vooral je stemming,
dopamine vooral je energie. De grote hoeveelheid serotonine die vrijkomt bij
het gebruik van XTC geeft een licht gevoel van verliefdheid en schoonheid, de
dopamine geeft een euforisch gevoel en zorgt ervoor dat je uren kan blijven
dansen en dat de slaap tijdelijk wordt verdreven. XTC is lichamelijk niet verslavend,maar
het kan wel een psychische verslaving teweegbrengen.
Het is nog niet helemaal duidelijk wat de lange termijn effecten zijn van het
van XTC-gebruik. Het is wel bekend dat bij veelvuldig gebruik mensen depressief
raken en last krijgen van angststoornissen.
Buiten het illegale circuit worden pogingen ondernomen om XTC-achtige substanties
op de markt te brengen. Energiedrankjes en kruidencapsules worden verkocht in
clubs en op feesten. Stoffen als guarana, taurine, cafeïne en efedrine,
die hierin verwerkt zijn, beweren de energie te geven om het een nacht lang
vol te houden. Een groot voordeel van dit alternatief is dat de samenstelling
bekend is.
XTC lijkt door zijn dubieuze kwaliteit aan het eind van de jaren '90 in populariteit
af te nemen.
naar top
