http://www.collembola.org/publicat/collbelg.htm - Last updated on 2001.09.25 by Frans Janssens
Checklist of the Collembola: Nomina Collembola Belgica, iteratio 10

Frans Janssens, Department of Biology, University of Antwerp (RUCA), Antwerp, B-2020, Belgium

Abstract

This provisional edition of the checklist of the Collembola from Belgium is based on a literature survey. The list contains 191 species of wich 3 are undefined. Distribution maps based on a 10 x 10 km UTM grid are provided for most species. Missing maps will be provided as soon as possible.

Samenvatting

Deze voorlopige uitgave van de naam lijst van de Collembola van België is gebaseerd op literatuur onderzoek. De lijst bevat 191 soorten, waarvan 3 niet gedefinieerd zijn. Voor elke soort is een verspreidingskaart voorzien. De kaarten zijn gebaseerd op 10 x 10 km UTM hokken.

Keywords: Collembola, checklist, distribution maps, Belgium

Preamble

This article is a translation and a revision of
Janssens, F. 1996. Nomina Collembola Belgica. Antwerpse Vereniging voor Entomologie, Entomo-Info, Jaargang 7, 1996, nr 3, p.79-90.
Since the first edition, 78 new species have been added to the list.
Distribution maps are provided for all species.

Contineously being revised.

100 years of Belgian Springtails research

This provisional edition is based on a literature survey and does not yet take into account all our own observations.
The following publications give a short overview of the history of 100 year of Belgian Collembola research : The current provisional list contains 188 valid species and 3 undefined species.

Systematic species list

The provisional Nomina Collembola Belgica is a systematic list of taxon names with reference to the original published names. Each name follows the original orthography and mentions the original genus. The taxon names are ordered phylogenetically up to the rank of genus. Per genus, references to undefined species (sp) are listed first. Valid species names are ordered alphabetically within each genus. Synonyms, homonyms (cf. 'nec'), incorrect spellings (cf. 'sic') are ordered chronologically for each species. Whenever the original publication was verified, the page reference is mentioned following the publication date. (cf. 'yyyy:pp'; e.g. '1902:8'). In case the genus was not explicitly mentioned in the referenced publication, it is indicated by '...'. Publication dates are not always mentioned in such case.

List of suffices used in the species list
 ?tentative species determination
 cfconfer species
 eerroneous species determination
 grgroup species
 hhomonym
 iosincorrect original spelling
 issincorrect subsequent spelling
 spundefined species

A preliminary distribution map is provided for each species. The maps record the presence of all species in a 10 x 10 km UTM grid. All published records are included as solid symbols.
The maps are produced with the mapping module of the modular software package Inventar 1.3, intended to keep track of data collected by nature monitoring projects and data of collections of natural objects. Inventar is developed by Jan de Boer and it is distributed by Mistletoe Information, Maastricht, the Netherlands.
Click on the species name to open the associated species distribution map. Note that the available distribution data is rather sparse for most species. Empty maps are provided in case the locality was not available at a 10 x 10 km resolution.
Click on the Collembola taxon to open a map that gives an overview of all localities.

Classis Collembola Lubbock, 1870

Ordo Poduromorpha Börner, 1913, sensu Moen, P et Ellis, WN, 1984:203

Familia Hypogastruridae Börner, 1906

Genus Hypogastrura Bourlet, 1839

Species assimilis (Krausbauer, 1898) Handschin, E in Dahl, F, 1929:25

Species burkilli Bagnall, 1940

Species manubrialis (Tullberg, 1869:9) Linnaniemi, 1912

Species purpurescens (Lubbock, 1868) Linnaniemi, 1911

Species sahlbergi (Reuter, 1895) Handschin, 1924:91

Species vernalis (Carl, 1901) Handschin, 1924:91

Species viatica (Tullberg, 1872:50) Linnaniemi, 1911

Genus Ceratophysella Börner in Brohmer, 1932

Species armata (Nicolet, H, 1842:57) Börner, 1932

Species bengtssoni (Ågren, 1904:2) Stach, J, 1949:142

Species denticulata (Bagnall, 1941) Cassagnau & Rapoport, 1962

Genus Schaefferia Absolon, 1900

Species willemi (Bonet, 1930) Gisin, H, 1960:55

Genus Mesogastrura Bonet, 1930

Species sp. Leruth, R, 1939:197

Genus Mesachorutes Absolon, 1900

Species quadriocellatus Absolon, 1900

Genus Xenylla Tullberg, 1869

Species brevicauda Tullberg, 1869

Species brevisimilis Stach, J, 1949:232

Species grisea Axelson, 1900:108

Species tullbergi Börner, 1903

Species welchi Folsom, JW, 1916:497

Genus Willemia Börner, 1901

Species anophthalma Börner, 1901

Species aspinata Stach, 1949

Genus Bonetogastrura Thibaud, 1975

Species cavicola (Börner, 1901) Christian & Schaller, 1982

Familia Odontellidae Massoud, 1967

Genus Xenyllodes Axelson, 1903

Species armatus Axelson, 1903

Familia Brachystomellidae Stach, 1949

Genus Brachystomella Ågren, 1903

Species parvula (Schäffer, 1896:176) Stach, 1926

Species quadrituberculata (Stach, 1964, nec Becker, 1905) Massoud, 1967:92

Familia Neanuridae Börner, 1901

Genus Friesea von Dalla Torre, 1895 Opinion 1049, 1976

Species mirabilis (Tullberg, 1871) Willem, V, 1901:260

Species truncata Cassagnau, 1958

Genus Gisinea Massoud, Z, 1965:431

Species delhezi Massoud, Z, 1965:432

Genus Pseudachorutes Tullberg, 1871

Species parvulus Börner, 1901

Species subcrassus Tullberg, 1871

Genus Micranurida Börner, 1901

Species forsslundi Gisin, 1949

Species papillosa Axelson, 1902

Species pygmaea Börner, 1901:341

Genus Anurida Laboulbène, 1865

Species granaria (Nicolet, H, 1847:387) Tullberg, 1869

Species granulata Agrell, 1943

Species maritima (Guérin-Méneville, 1836) Laboulbène, 1865

Genus Neanura MacGillivray, 1893 Opinion 435, 1956

Species muscorum (Templeton, 1835:97) Carl, J, 1899:279

Familia Onychiuridae Börner, 1901

Genus Onychiuroides Bagnall, 1948

Species granulosus (Stach, 1930) Pomorski, 1996:62

Genus Deharvengiurus Weiner, WM, 1996:183

Species argus (Denis, 1924) Weiner, WM, 1996:183

Genus Deuteraphorura Absolon, 1901

Species inermis (Tullberg, 1871) Bellinger, PF, 2000:1

Genus Onychiurus Gervais, 1841

Species ambulans (Linnæus, C, 1758:609) Gervais, 1841

Species arans Gisin, 1952

Species circulans Gisin, 1952

Species dissimulans Gisin, 1952

Species sp. Leruth, R, 1939:198

Species sublegans Gisin, 1960

Genus Bionychiurus Pomorski, RJ, 1996:92

Species normalis (Gisin, 1949) Pomorski, RJ, 1996:92,

Genus Archaphorura Bagnall, 1949

Species absoloni (Börner, 1901) Salmon, 1964:157

Genus Kalaphorura Absolon, 1901

Species burmeisteri (Lubbock, J, 1873:190) Handschin, 1920

Genus Protaphorura Absolon, 1901

Species armata (Tullberg, 1869) Börner, 1909

Species eichhorni (Gisin, 1954) Salmon, JT, 1964:171

Species encarpata (Denis, 1931) Salmon, JT, 1964:171

Species furcifera (Börner, 1901) Kloet, GS & Hincks, WD, 1945:5

Species octopunctata (Tullberg, 1876) Kloet, GS & Hincks, WD, 1945:5

Species orthacantha (Handschin, 1920) Salmon, JT, 1964:173

Species quadriocellata (Gisin, 1943) Salmon, JT, 1964:170

Species severini (Willem, V, 1902:277) Salmon, JT, 1964:175

Genus Hymenaphorura Bagnall, 1948

Species sibirica (Tullberg, 1876 tt) Bagnall, 1948:637

Familia Tullbergiidae Bagnall, 1935

Genus Paratullbergia Womersley, 1930

Species callipygos (Börner, 1903) Salmon, 1964:147

Genus Neotullbergia Bagnall, 1935

Species crassicuspis (Gisin, 1943) Salmon, 1964:148

Genus Mesaphorura Börner, 1901

Species betschi Rusek, 1979

Species hylophila Rusek, J, 1982:14

Species italica (Rusek, J, 1971:203) Ellis, 1974:109

Species jevanica Rusek, J, 1996:208

Species krausbaueri Börner, 1901

Species leitzaensis Jordana, 1993

Species macrochaeta Rusek, 1976

Species pongei Rusek, 1982

Species tenuisensillata Rusek, 1974

Species yosiii (Rusek, J, 1967:191) Rusek, 1973

Genus Stenaphorura Absolon, 1900

Species denisi Bagnall, 1935

Species quadrispina Börner, 1901

Ordo Metaxypleona Salmon, 1964, sensu Moen, P et Ellis, WN, 1984:203

Familia Poduridae Latreille, 1802-1803

Genus Podura Linnæus, C, 1758:608

Species aquatica Linnæus, C, 1758:609

Ordo Entomobryomorpha Börner, 1913, sensu Moen, P et Ellis, WN, 1984:203

Familia Isotomidae Börner, 1913

Genus Anurophorus Nicolet, 1842

Species laricis Nicolet, 1842:53

Genus Pseudanurophorus Stach, 1922

Species binoculatus (Kseneman, 1934) Christiansen, 1951:134

Genus Isotomodes Axelson, 1907

Species productus (Axelson, 1906:6) Handschin, E in Dahl, F, 1929:57

Genus Folsomides Stach, 1922

Species angularis (Axelson, 1905) Gisin, 1942

Genus Cryptopygus Willem, 1901

Species bipunctatus (Axelson, 1903) Dunger, 1977:184

Genus Folsomia Willem, 1902

Species candida Willem, 1902:280

Species diplophthalma (Axelson, 1902) Axelson, 1907

Species fimetaria (Burmeister, 1835) Willem, 1925:626

Species fimetarioides (Axelson, 1903) Handschin, 1929:59

Species manolachei Bagnall, 1939

Species penicula Bagnall, 1939

Species quadrioculata (Tullberg, 1871) Handschin, 1929:58

Species sexoculata (Tullberg, 1871) Handschin, 1929:57

Species similis Bagnall, 1939:57

Species spinosa Kseneman, 1936

Genus Folsomina Denis, 1931

Species onychiurina Denis, 1931

Genus Proisotoma Börner, 1901

Species minima (Absolon, 1901) Handschin, 1929:62

Species minuta (Tullberg, 1871) Börner, 1903

Genus Isotomurus Börner, 1903

Species maculatus (Schäffer, 1896) Axelson, 1906

Species palustris (Müller OF, 1776) Börner, 1903

Genus Isotoma Bourlet, 1839

Species intermedia Schött, 1902

Species viridis Bourlet, 1839 Opinion 291

Genus Isotomiella Bagnall, 1939

Species minor (Schäffer, 1896) Yosii, 1939

Genus Agrenia Börner, 1906

Species bidenticulata (Tullberg, 1876) Börner, 1906

Genus Desoria Nicolet in Desor, 1841

Species olivacea (Tullberg, 1871)

Species tigrina Nicolet, 1842:59

Species violacea (Tullberg, 1876)

Genus Paranurophorus Denis, 1929

Species simplex Denis, 1929

Genus Parisotoma Bagnall, 1940

Species agrelli (Delamare Deboutteville, 1950)

Species notabilis (Schäffer, 1896) Bagnall, 1940

Species tenuicornis (Axelson, 1903) Kloet, GS & Hincks, WD, 1945:7

Genus Pseudisotoma Handschin, 1924

Species monochaeta (Kos, 1942) Jacquemart, S, 1967:4

Species sensibilis (Tullberg, 1876) Agrell, 1939

Genus Vertagopus Börner, 1906

Species arboreus (Linnæus, C, 1758:609) Ågren, 1903

Species cinereus (Nicolet, 1842:60) Marlier, GJ, 1942:9

Familia Actaletidae Börner, 1902

Genus Actaletes Giard, 1889

Species neptuni Giard, 1889

Familia Entomobryidae Schött, 1891

Genus Orchesella Templeton, 1835

Species bifasciata Nicolet, 1842:80

Species cincta (Linnæus, C, 1758:609) Templeton, 1835

Species flavescens (Bourlet, 1839) Nicolet, 1847:365

Species quinquefasciata (Bourlet, 1842) Bourlet, 1843

Species villosa (von Linné, 1767) Nicolet, 1842:78

Genus Heteromurus Wankel, 1860 Opinion 1064, 1976

Species nitidus (Templeton, 1835) Handschin, 1929:93

Genus Entomobrya Rondani, 1861 Opinion 440

Species albocincta (Burmeister, 1835) Rondani, 1861

Species arborea (Tullberg, 1871) Lameere, 1895:592

Species corticalis (Nicolet, H, 1842:72) Rondani, 1861

Species lanuginosa (Nicolet, 1842:74) Rondani, 1861

Species marginata (Tullberg, 1871) Schött, H, 1891:17

Species multifasciata (Tullberg, 1871) Brook, 1883

Species muscorum (Nicolet, H, 1842:75) Rondani, 1861

Species nicoleti (Lubbock, 1868) Brook, 1884

Species nivalis (Linnæus, C, 1758:609) Rondani, 1861

Species quinquelineata Börner, C, 1901:69

Species spectabilis Reuter, 1890

Genus Sinella Brook, 1882

Species tenebricosa Folsom, JW, 1902:365

Genus Willowsia Shoebotham, 1917

Species buski (Lubbock, 1869) Paclt, 1962:56

Species platani (Nicolet, 1842:72) Palissa, 1959

Genus Seira Lubbock, 1869

Species domestica (Nicolet, H, 1842:76) Lubbock, 1873:144

Genus Lepidocyrtus Bourlet, 1839 Opinion 291

Species curvicollis (Bourlet, 1839) Bourlet, 1841

Species cyaneus Tullberg, 1871

Species lignorum (Fabricius O, 1775) Gervais, 1844

Species pallidus Reuter, 1890

Species paradoxus Uzel, 1890

Species violaceus (Fourcroy, 1785) Lubbock, J, 1873:154

Species lanuginosus Gmelin, 1788

Genus Pseudosinella Schäffer, 1897

Species alba (Packard, 1873) Handschin, 1929:90

Species decipiens Denis, 1924

Species duodecimocellata Handschin, 1928

Species insubrica Gisin, H et da Gama, MM, 1969:292

Species ksenemani Gisin, 1944

Species mauli Stomp, N, 1972:279

Species octopunctata Börner, 1901

Species petterseni Börner, 1901

Species vandeli Denis, 1923

Familia Cyphoderidae Börner, 1913

Genus Cyphoderus Nicolet, [1842] Opinion 291

Species albinus (Nicolet, 1842:67) Nicolet, 1847:383

Familia Oncopoduridae Carl & Lebedinsky, 1905

Genus Oncopodura Carl & Lebedinsky, 1905

Species crassicornis Shoebotham, 1911

Species reyersdorfensis Stach, 1936

Species sp. (Leruth, R, 1939:201) Marlier, GJ, 1942:10

Familia Tomoceridae Schäffer, 1896

Genus Tomocerus Nicolet, [1842], n.c. Opinion 239, 1954

Species minor (Lubbock, 1862) Schäffer, 1900

Species vulgaris (Tullberg, 1871) Tullberg, 1876

Genus Pogonognathellus Paclt, 1944

Species flavescens (Tullberg, 1871) Yosii, 1967

Species longicornis (Müller OF, 1776) Gisin, 1948

Genus Plutomurus Yosii, 1956

Species unidentatus (Börner, 1901) Stomp, N & Weiner, WM, 1994:360

Ordo Neelipleona Massoud, 1971, sensu Moen, P et Ellis, WN, 1984:203

Familia Neelidae Folsom, 1896

Genus Neelus Folsom, 1896

Species murinus Folsom, 1896

Genus Megalothorax Willem, V, 1900:7

Species minimus Willem, V, 1900:9

Ordo Symphypleona Börner, 1901, sensu Moen, P et Ellis, WN, 1984:203

Familia Sminthurididae Börner, 1906

Genus Sminthurides Börner, 1900

Species aquaticus (Bourlet, 1842) Börner, C, 1901:96

Species malmgreni (Tullberg, 1876) Axelson, 1905

Species parvulus (Krausbauer, 1898) Stach, 1956:19

Species penicillifer (Schäffer, 1896) Börner, C, 1901:92

Species schoetti (Axelson, 1903) Handschin, 1929:110

Genus Sphaeridia Linnaniemi, WM, 1912:248

Species pumilis (Krausbauer, 1898) Kloet, GS & Hincks, WD, 1945:9

Familia Katiannidae Börner, 1913, sensu Stach, 1956

Genus Sminthurinus Börner, C, 1901:99

Species aureus (Lubbock, 1862) Börner, C, 1901:103

Species elegans (Fitch, 1862) Folsom, 1928

Species niger (Lubbock, 1867) Börner, C, 1901:101

Species trinotatus Axelson, 1905

Familia Arrhopalitidae Richards, 1968

Genus Arrhopalites Börner, 1906

Species bifidus Stach, J, 1945:34

Species caecus Tullberg, 1871:146

Species microphthalmus Cassagnau & Delamare Deboutteville, 1953

Species principalis Stach, J, 1945:37

Species pygmaeus (Wankel, 1860:256) Stach, 1918

Species sericus Gisin, 1947

Familia Dicyrtomidae Börner, 1906

Genus Ptenothrix Börner, 1906

Species atra (Linnæus, 1758:608) Börner, 1906

Species setosa (Krausbauer, 1898:24) Börner, 1909

Genus Dicyrtoma Bourlet, 1841

Species fusca (Lubbock, 1873:120) Axelson, 1903

Genus Dicyrtomina Börner, 1903

Species minuta (Fabricius O, 1783) Börner, 1906

Familia Bourletiellidae Börner, 1913

Genus Deuterosminthurus Börner, C, 1901:104 nc Opinion 1042, 1976

Species bicinctus (Koch in Herrich-Schäffer, 1840) Linnaniemi, 1912

Species pallipes (Bourlet, 1843) Handschin, 1924

Species repandus (Ågren, 1903) Linnaniemi, 1912

Species sulphureus (Koch, 1840) Ellis, 1974

Genus Bourletiella Banks, 1899 Opinion 291

Species arvalis (Fitch, 1862) Folsom, 1928

Species hortensis (Fitch, 1862) Brown, 1918

Genus Heterosminthurus Stach, 1955

Species bilineatus (Bourlet, 1842:146) Stach, 1956:181

Species claviger Gisin, 1958

Species insignis (Reuter, 1876) Stach, 1956:181

Genus Fasciosminthurus Gisin, 1960

Species quinquefasciatus (Krausbauer, 1898) Salmon, 1964

Familia Sminthuridae Lubbock, 1862

Genus Sphyrotheca Börner, 1906

Genus Lipothrix Börner, 1906

Species lubbocki (Tullberg, 1872) Ellis & Bellinger, 1973:29

Genus Allacma Börner, 1906

Species fusca (Linnæus, 1758:608) Börner, 1906

Genus Sminthurus Latreille in Sonnini, [1802], n.c. Opinion 291

Species multipunctatus Schäffer, 1896

Species viridis (Linnæus, 1758:608) Tullberg, 1871

Genus Caprainea Dallai, 1970

Species marginata (Schött, H, 1893:25) Dallai, 1972

Discussion

Chen & Christiansen (1997) consider European records of Sinella caeca as records of the widespread Sinella tenebricosa.

Acknowledgements

We thank Wim Jacobs for his contribution based on his unpublished thesis. We thank Peter Bellinger for reviewing the species list. Especially for pointing out the problematic issue of the European records of Sinella caeca versus Sinella tenebricosa. We thank Jean-François Ponge for his publication of a species list from beech forests of the Belgian Ardennes. We thank Michel Dethier for his provisional catalogue (including addenda & corrigenda) of the Delhez Collection, for providing additional locality data and for providing additional papers on Belgian cave Collembola. We thank Koen Lock for his contribution in the form of an exhaustive research of bibliographic references.

Bibliography