Mehtap Projesi

"KÜRESELLESMENIN INSANILESTIRILMESI" KAVRAMINI ÖGRENMEK

(Bir Proje)

4.4. BARIS KÜLTÜRÜ

Egitimin ve baris kültürünün dünya insanlari arasindaki uyumun gelismesi üzerindeki rolü çok önemlidir. Kadinlara ve çocuklara karsi uygulanan siddet aile içinde, toplumda, uluslararasinda ve uluslarin kendi içlerinde yaygin bir sekilde gözlemlenmektedir.

Baris kültürünün temel prensipleri resmi ve gayri resmi olarak sadece okullarda ve aile içlerinde degil sivil toplumun tüm birimlerinde tartisilmaktadir.

Bu temel prensipler ulusal anlamda su degerleri kapsamaktadir.
· Kendi kültüründen baska kültürlere karsi anlayis ve tahammül göstermek
· Erkeklerin, kadinlarin ve çocuklarin haklarina saygi duymak
· Korumasiz ve zayif insanlara karsi korumaci bir tutum sergilemek
Baris kültürünü yaratmak ve baris kültürünü gelistirmek erkek-kadin, genç, yetiskin ve çocuklarin günümüzün hosgörüsüz ve siddet içeren dünyasinda birincil görevi olmalidir.

Barisi tehdit eden unsurlar;
· Irkçilik
· Yabanci düsmanligi
· Inançlara hosgörüsüzlük
· Ekonomik esitsizlik
· Yoksulluk
· Uyusturucu maddeler
· Terörizm
· Militarizm
· Silahlanma

Ulusal egitimin faydalarina, özgür basina sahip olmayan insanlarin bulundugu, nüfusun belli bir bölümünün açlik ve dinsel baskilara maruz kaldigi ülkelerde küresel anlasmalarin, silah ticaretinin ve askeri ittifaklarin etkileri bireyler tarafindan fark edilememektedir.
Kadinlarin baris kültürünün gelismesi üzerinde kendilerine has insancil bir rolleri bulunmaktadir. Bu güç toplumda ulus içinde ve uluslar arasi arenada denetleme isini düzenleyecek boyutlardadir; örnegin barisin ve uyumun ideal bir biçimde ögretilebilecegi ailenin içinde dahi kadinin bu gücü hissedilmektedir. Kadinlarin baris kurucu yapilanmalar içinde erkeklerle esit oranda bulunmalari, çatismalardan uzak barisçil bir toplumun gelistirilmesinde kilit önem tasimaktadir.
Kadinlar, baris yapiciliklari ve küresellesmenin insanilestirilmesine yönelik isbirlikçi tutumlari ile gündeme gelmektedirler. Kadinlarin barisçil bir toplum olusturmak üzere çatismalarin yatistirilmasi sürecine katilimlarinin gerekliligi herkes tarafindan anlasilmaktadir. Çesitli zengin kültürlere karsi hosgörü, toplumun her seviyesinde baris kültürünün sürdürülebilmesi için ön kosuldur.
Ulusal federasyonlar ve kuruluslar vatandaslarin barisçil çözümler üretmeleri yolunda sorumluluk almalarini destekleyici çalismalari su yollarla yapabilirler;

· “Herkesin ayni topluma dahil oldugu “katilimci vatandaslik anlasmasi”ni kabul etmek ve ögrenmek,
· Irkçiligi ve her türlü ayrimciligi azaltmak ve bunlara karsi mücadele etmek için çalismak,
· Çocuklarin egitiminde baris stratejilerini ve çatismadan korunma yeteneklerini de içeren müfredatlar gelistirmek,
· Seçilmis yetkililerin ve tüzel kuruluslarin barisçil politikalari izlemesini tesvik etmek,
· Küresel medyanin siddet içeriklerine karsi denetlenmek,
· Demokrasiye ve konusulan dile sayginin, etnik hosgörünün, ve bu haklarin desteklenmesinin ve denetlenmesinin ögretmek” .

4.5. KADINLARIN GÜÇLENDIRILMESI

Kadinlarin güçlendirilmesi kavraminda ilk önce incelenmesi gereken nokta “güçlendirme” kelimesinin ne anlama geldigidir. Birlesmis Milletler Insan Haklari Yüksek Komisyonu, “güçlendirme”yi “kadinlara; kendi hayatlarini degistirmek, kendi toplumlarini gelistirmek ve kendi kaderlerine etkide bulunabilmek için güç, kapasite, yetenek ve imkan verilmesi” olarak tanimlamaktadir.

Güçlendirme kavraminin ekonomik, sosyal, kültürel ve politik boyutlari bulunmaktadir. Küresellesmenin kadinlar üzerinde onlari sinirli pozisyonlarda tuttugu ve insan haklarini çignedigi kabul edilmektedir.Bu sürdürüldügü sürece olumsuz etkileri olacaktir. Kadinlar, toplum içindeki dengesizlige karsi mücadele etmek ve devam etmekte olan gelisim sürecine esit bir sekilde katilabilmek için kendilerini güçlendirecek yollar bulmak zorundadirlar. Ne zaman ki kadinlar topluma erkeklerle ayni sartlarda dahil olduklarini hissederlerse ancak o zaman güçlendirilmis kadinlardan söz etmemiz mümkün olur. Küresellesmenin de kendi ekonomik ve teknolojik gücüyle tanimlandigini ve desteklendigini de unutmamamiz gerekmektedir. Kadinlarin sosyal ve politik hayata esit katilimlari kadar ekonomik hayata da esit katilimlari küresellestirmenin insanilestirilmesi için önemlidir.

Kadinlarin güçlendirilmesini saglayacak unsurlar olarak sayilan faktörler asagida aynen verilmistir :

· Özellikle geleneksel anlamda insan haklarinin tam olarak uygulanmasi,
· Kadin haklarini korumak amaciyla çalisan kuruluslarin güçlendirilmesi,
· Kadinlarin ve kizlarin egitimi ve ögretimi için bütçe tahsis edilmesi,
· Kadinlarin egitimi için bilimsel ve teknolojik çalismalara özel fonlarin tedarik edilmesi,
· Kadinlarin yeteneklerini gelistirmeye yönelik egitim programlari uygulanmasi,
· Kadinlar için esit egitim olanaklarini saglamak ve yönetimde, politika belirleyici unsurlarda ve ekonomik karalarin alinma mekanizmasinda katilimciliklarinin gelistirmesi,
· Yasal ve yönetimsel mânada kendi öz mal varligini edinme hakkini, kredi hakkini, dogal kaynaklara ve teknolojiye ulasma hakkini da kapsayacak reformlarin baslatilmasi,
· Kadinlarin ve erkeklerin sosyal ve kültürel mânada davranis kaliplarina düzenlenmesine yönelik alinan önlemlere uyum saglanmasi.

Avrupa Birliginde yapilan bir arastirmaya göre Isveç hariç üye ülkelerin parlamentolarindaki kadin-erkek parlamenter oranlarinda erkek parlamenterlerin daha fazla oldugu görülmektedir.

Tablo 15: Ülkelere Göre Kadin Parlamenter Oranlari

Isveç	Danimarka, Almanya,Finlandiya	Yunanistan, Ispanya, Portekiz	Türkiye
50%	30%	%20	4.4%

Kaynak: Avrupa Birligi Istatistik Raporu, 2000

Tablo 16: Seçim Yili Ve Cinsiyete Göre Parlamenter Sayisi

Seçim yili	Toplam	Kadin	Erkek	Kadin %
1935	399	18	381	4,5
1939	424	18	408	3,8
1943	455	6	439	3,5
1946	465	9	456	1,9
1950	487	3	484	0,6
1954	541	4	537	0,7
1957	610	8	602	1,3
1961	450	3	447	0,7
1965	450	8	442	1,8
1969	450	5	445	1,1
1973	450	6	444	1,3
1977	450	4	446	0,9
1983	400	12	387	3,0
1987	450	6	444	1,3
1991	450	8	442	1,8
1995	450	13	437	2,9
1999	550	23	527	4,2
2002	550	24	526	4,4

Kaynak: http://www.die.gov.tr

Bununla beraber kadinlarin erkeklerle ayni egitim süreçlerinden geçtikten sonra erkeklerin kadinlardan %15 daha fazla kazanmasi da ekonomik yönetimde kadinlara karsi uygulanan esitsizligin diger bir ifadesidir .

Önceki Sayfa

------------------------------

Sonraki Sayfa

*Not:Mehtap Projesi 'nin 45-48. sayfalarini içermektedir.