Phần 3
Chương 7
Tôi gửi thơ cho tuần báo Bạn Trẻ là gửi cho vui, không mong ǵ được đăng.
Sau ba tuần đọc "cọp" báo Bạn Trẻ ở hiệu sách gần trường, chẳng thấy bài thơ của
ḿnh đâu, tôi chán nản không màng theo dơi nữa.
Tôi thất vọng hiểu rằng mộng ước trở thành thi sĩ của tôi thế là đă tan thành
mây khói.
Nhưng cuộc đời không hoàn toàn tệ bạc với tôi. Những ngày đó, tôi phấn khởi nhận
ra tụi học sinh chuyển qua từ lycée Pascal không siêu đẳng như tôi tưởng.
Tụi nó nói tiếng Pháp như gió nhưng khi làm bài tập grammaire, chúng
thường ít điểm hơn tôi. Và khi làm rédaction, tức môn luận văn, chúng
càng thua tôi rơ rệt. Thua cả thằng Hồng Hà.
Tụi lycée Pascal viết tiếng Pháp như viết tiếng mẹ đẻ, dùng temps
dùng mode chính xác cực kỳ, nhưng ư tưởng lại đơn giản.
Trong khi tôi và Hồng Hà được trui rèn trong văn chương tiếng Việt từ bé, bốn
năm học phân tích b́nh giảng văn thơ đến chóng mặt, do đó khi làm luận văn, ư
tưởng của hai đứa tôi luôn luôn phong phú hơn. Đó cũng là nhận xét của thầy Xuân
Thu. Bao giờ chấm bài tập rédaction của tôi, thầy cũng hào phóng phê "ư
dồi dào, văn găy gọn".
Hôm bài rédaction đầu tiên được phát ra, thấy bài làm của tôi cao điểm
nhất, tụi Pascal ngạc nhiên lắm. Chúng không tin một tên học sinh tỉnh lẻ lù khù,
lần nào bị thầy Xuân Thu kêu lên cũng đứng ngay cán cuốc lại có "tài" đến thế.
Chúng cứ nh́n về phía tôi, x́ xào bàn tán. Thằng Đông Anh ngồi gần tôi nhất.
Ngập ngừng một lát, nó ch́a tay ra:
- Ê, Khoa! Cho tao mượn bài làmm của mày coi chút nào!
Tôi rụt rè đưa tờ giấy cho nó, bụng thấp thỏm không biết tụi này định khiếu nại,
kiện cáo ǵ về bài làm của tôi với thầy Xuân Thu đây.
Thằng Đông Anh coi bài của tôi lâu thật lâu, xong chuyền qua cho thằng Diên bên
cạnh. Một lát, thằng Diên chuyền cho thằng Bội. Thằng Bội chuyền cho thằng Minh
Khôi.
Sau khi tụi Pascal chuyền ḷng ṿng một hồi, thằng Đông Anh đưa trả bài lại cho
tôi, miệng xuưt xoa thán phục:
- Đứa nào cũng khen mày viiết văn hay! Tụi tao không bắt chước cách viết bay bướm
của mày được.
Tôi thở phào. Hóa ra tụi Pascal không nhỏ mọn như tôi nghĩ. Chúng mượn bài làm
của tôi để xem cho biết, để "học hỏi", chứ không phải để "vạch lá t́m sâu" như
những kẻ đố kỵ.
Tự nhiên tôi thấy khoảng cách giữa một học sinh tỉnh lẻ như tôi với tụi học sinh
trường Tây được thu ngắn đáng kể.
Tôi nói với Đông Anh:
- Tao viết chả có ǵ đ𓀧c biệt. Tụi mày thừa sức viết như tao.
Đông Anh cười hiền lành:
- Mày khiêm tốn đấy h?
Tôi cũng cười:
- Đâu có.
Tôi nói "đâu có" và tôi tiếp tục đạt điểm cao nhất ở môn rédaction lần
thứ hai, lần thứ ba và không lần nào chịu tụt xuống hạng nh́ từ đó cho đến cuối
năm.
Nói cho đúng ra, sở dĩ tôi toàn thắng ở môn rédaction phần lớn nhờ sự
giúp đỡ nhiệt t́nh của Hồng Hà.
Làm luận văn, văn phạm vững vàng, ư tưởng phong phú chưa đủ. Cần phải có vốn từ
dồi dào để thể hiện những ư tưởng đó. Mà ở môn từ vựng, tôi không phải là một
học sinh xuất sắc.
Nhưng tôi đă có Hồng Hà. Nó là một cây từ vựng. Trong giờ luận văn, mỗi khi nghĩ
ra được một ư hay hay nhưng không nhớ từ tương đương bên tiếng Pháp, tôi chỉ
việc quay sang Hồng Hà:
- "Cảm hứng" là ǵ hhở mày?
- L'enthousiasme.
- "Trong khoảng xa xăm&quoot; viết sao hở mày?
- Dans le lointain.
- C̣n "cứu rỗi" là gǵ?
- La rédemption.
Hồng Hà đáp như máy, không cần suy nghĩ. Khi trả lời những câu hỏi của tôi, nó
vẫn tiếp tục làm bài của nó, không buồn ngẩng đầu lên. Tất nhiên là nó không nói
trôi chảy được như thế. Chữ "L'enthousiasme bao giờ cũng phải là "L'en...
L'enthousi... siasme".
Nhưng chính nhờ nó mà trí tưởng tượng của tôi tha hồ bay bổng. Tôi không sợ
thiếu từ để diễn tả. Tôi chỉ có một nhiệm vụ đơn giản là làm sao nghĩ ra được
càng nhiều ư hay càng tốt, sao cho tụi thằng Đông Anh phải luôn luôn tâm phục
khẩu phục "tụi tao không bắt chước mày được".
Ở môn rédaction, tôi lúc nào cũng đứng nhất, Hồng Hà lúc nào cũng đứng
nh́. Nhưng Hồng Hà không bao giờ ghen tị với tôi. Mặc dù nó thừa hiểu, khi tôi
hỏi, nếu nó không thèm đáp hoặc vờ bảo "không biết", tôi sẽ không thể nào đứng
vững trên đỉnh cao chót vót của môn rédaction lâu như thế.
Nhưng Hồng Hà là đứa bạn tốt. Nó không thèm cạnh tranh với tôi. Nó chấp nhận
đứng thứ hai, miễn là trên tụi thằng Đông Anh, thằng Diên, thằng Bội...
Hồng Hà là chúa "cục bộ trường Tây - trường ta". Mỗi lần thầy Xuân Thu phát bài
tập rédaction, Hồng Hà bao giờ cũng sung sướng th́ thầm vào tai tôi:
- Tụi... tụi Pascal học không bằng tụi trường... trường Việt ḿnh đâu!
Và để bảo vệ sự hơn hẳn của "tụi trường Việt ḿnh", Hồng Hà sẵn ḷng làm cuốn từ
điển sống cho tôi "tra cứu" bất kỳ lúc nào.
Hồng Hà là một cuốn tự điển sống hiểu theo nghĩa đen. V́ nó thuộc ḷng nguyên cả
cuốn từ điển Pháp Việt dày cộm, không sót một từ.
Phát hiện đó làm tôi vô cùng kinh hăi.
Thoạt đầu, mỗi khi bí từ vựng, tôi thường quay sang hỏi nó. Mặc dù tôi hỏi đâu,
nó đáp đó, không bao giờ bí, cũng không bao giờ ngập ngừng, nhưng tôi chẳng chú
tâm lắm. Tôi chỉ nghĩ tại tôi kém từ vựng. Tôi nghĩ vốn liếng của Hồng Hà chắc
chỉ hơn tôi chút đỉnh và dĩ nhiên là không thể nào sánh bằng tụi Pascal.
Nhưng càng ngày tôi càng ngạc nhiên, khi nhận ra nhiều lúc tôi hỏi những từ vô
cùng khó, nó vẫn chẳng thèm lúng túng mảy may.
- "Sự chiếu lệ"t; là ǵ hở mày?
- La routine.
- "Chim gơ kiến" là ǵ?
- "Vong hồn"?
- Les mânes.
Tôi trố mắt khâm phục:
- Sao mày biết nhiều từ quá vậy?
- Ừ.
Hồng Hà trả lời chán phèo.
Tôi lại hỏi:
- Có từ nào mày không biết khôông?
- Chắc là có.
Tôi thăm ḍ:
- "Người bán thuốc TTây" gọi là ǵ?
- Le droguiste.
Tôi nhíu mày cố nghĩ một từ thật hóc hiểm:
- "Nền quân chủ lậpp hiến"?
Hồng Hà vẫn tỉnh khô:
- La monarchie constitutionnelle.
- "Bạch huyết cầu&qquot;?
- Le leucocyte.
Hồng Hà đối đáp như gió làm tôi đâm nghi:
- Đúng không đó mày?
- Đúng chứ.
Tôi chớp mắt:
- Tao nghi mày bịa ra quá.
Hồng Hà mỉm cười:
- Không tin th́ mày giở từ ࣡iển ra coi lại đi.
Không cần Hồng Hà nhắc đến lần thứ hai, tôi lật đật lôi cuốn từ điển Việt Pháp
trong ngăn bàn ra, lật vần B, ḍ chữ "bạch huyết cầu".
Chữ "leucocyte" đập vào mắt khiến tôi xanh mặt.
- Có... có chữ đó không?
Tôi xụi lơ:
- Có.
Rồi tôi huơ cuốn từ điển trên tay:
- Bây giờ tao nh́n vào đây ể hỏi mày nghe?
Tôi hỏi một câu cho có lệ rồi chúi đầu vào từ điển ḍ dẫm, không để Hồng Hà kịp
từ chối. Tôi tin chắc lần này tôi sẽ bắt bí được thằng cà lăm này. Để tự tôi
nghĩ ra, có thể tôi sẽ không nghĩ được những từ hóc búa đến mức "hạ gục" được nó,
chứ nếu cho tôi nh́n vào từ điển để hỏi, chắc chắn tôi sẽ khiến nó khóc thét.
Tôi hí hửng nghĩ bụng và hăm hở "ḍ bài", tất nhiên tôi cố tâm lục toàn những từ
"độc chiêu", khi học tiếng Việt c̣n chưa chắc gặp nữa là học tiếng Pháp:
- "Con kỳ nhông"?
- La salamandre.
- "Khí tượng học&quoot;?
- La météorologie.
Tôi bặm môi lật tới lật lui cuốn sách trên tay:
- "Lạc đà một bტớu"?
- Le dromadaire.
- "Chứng liệt thần kinh"?
- L'anévrose.
Tôi bắt đầu thở dốc:
- "Vi khuẩn h́nh dấu ph#7849;y"?
- Le vibrion.
Tới đây th́ tôi hoàn toàn chán nản, không buồn kiểm tra vốn từ của Hồng Hà nữa.
Tôi quay sang kiểm tra kiến thức y học của nó:
- "Vi khuẩn h́nh dấu ph#7849;y" là ǵ, mày có biết không?
Hồng Hà bối rối:
- Tao... tao không biết.
Tôi nhếch mép:
- Không biết sao mày c̣n học ttừ đó làm chi?
Hồng Hà khụt khịt mũi:
- Trong... trong từ điển có từ ǵ tao học từ nấy. Tao... tao học từ trên xuống
dưới mà.
Tôi há hốc mồm:
- Học từ trên xuống dᅐới?
- Ừ, từ... từ trên xu𓁁ng dưới.
- Tức là học từ trư;ớc ra sau?
- Ừ, từ... từ trư#7899;c ra sau.
- Tức là mày học thuộc nnguyên cả cuốn từ điển?
- Ừ.
Hồng Hà "ừ" nghe nhẹ tưng. Trong khi tôi choáng váng đầu óc. Trước đây tôi có
nghe chuyện một nhà cách mạng học thuộc cả cuốn từ điển. Bị bắt vô tù, ông không
mang theo ǵ ngoài cuốn từ điển Pháp Việt. Mỗi lần đi ị, ông xé một tờ cầm theo
và học thuộc ḷng ngay trên hố xí, trước khi dùng nó làm vệ sinh. Ngày này qua
ngày khác, cuốn từ điển mỏng dần và vốn từ của ông cũng dày dặn dần. Đến khi ông
xé tới trang cuối cùng, mấy chục ngàn từ đă vào cả bụng ông. Nghe nói, sau khi
ra tù, ông trở thành một nhà dịch thuật siêu hạng.
Câu chuyện trên chỉ là truyền thuyết, chẳng rơ thật hư. Cũng có thể câu chuyện
đó được truyền tụng nhằm đề cao cái chí của người hoạt động cách mạng hơn là nói
về sự hiếu học.
Khi nghe chuyện, tôi thích tưởng tượng ra cảnh nhà cách mạng đang ngồi học bài
để tủm tỉm cười hơn là nghĩ đến chuyện noi gương học tập. Tôi không tin con
người ta có thể học thuộc nguyên cả cuốn từ điển. V́ tôi tin sức người có hạn.
Nhưng Hồng Hà đă phá vỡ định kiến của tôi. Nó chứng minh ngược lại: sức người là
vô hạn. Nó không làm cách mạng, không đi tù, không ngồi trên hố xí, nhưng vẫn
thuộc ḷng mấy chục ngàn từ, kể cả những từ có lẽ suốt đời nó không bao giờ dùng
đến.
Tôi ngẩn ngơ nh́n nó:
- Làm sao mày có thể học thu#7897;c cả cuốn từ điển dày cộm như vậy?
Hồng Hà găi đầu:
- Có... có ǵ đâu! Đi... đii đâu tao cũng cầm theo cuốn từ điển, hễ... hễ rảnh là
giở ra học!
Tôi thắc mắc:
- Nhưng cuốn từ đi#7875;n dày như thế...
- Thoạt đầu tao... tao h&ọc vần A trước. Học hết vần A, tao lật sách tiếng Pháp,
thấy từ nào bắt đầu bằng chữ A là tao xem thử ḿnh có nhớ không...
Tôi trố mắt nghe Hồng Hà tŕnh bày phương pháp học tập của nó. Phương pháp của
nó không có sách nào bày, chỉ do nó tự nghĩ ra. V́ vậy nghe kỳ quái vô cùng: Sau
khi cắm đầu học thuộc ba mẫu tự tiếp theo, nó vỗ ngực tự hào: Ông học tiếng Pháp,
bí từ nào th́ bí, nhưng những từ bắt đầu bằng chữ A, chữ B, chữ C, chữ D th́ dứt
khoát là ông bỏ túi!
Cứ như thế, Hồng Hà lần lượt học hết chữ cái này đến chữ cái khác. Nó học theo
kiểu "kiến tha lâu cũng đầy tổ", kiên nhẫn tha từng từ vào trí nhớ. Khi tôi gặp
nó, Hồng Hà đă là cuốn từ điển sống lừng danh ở trường Trần Quư Cáp mấy năm nay,
ngay cả thầy cô mỗi lần gặp từ khó đều phải "hạ ḿnh" hỏi nó.
May làm sao, cái giỏi của nó chính là cái hên của tôi. Không có nó ngồi cạnh,
suốt đời tôi vẫn "rét" tụi Pascal.
Niềm vui của tôi không dừng lại ở môn rédaction.
Những ngày buồn bă vừa qua, tôi gửi liên tiếp ba lá thư cho "giáo sư" Bá, than
vắn thở dài.
Sợ tôi buồn t́nh nhảy xuống sông Hàn, Bá nhanh chóng hồi âm. Trong thư, bằng một
giọng ân cần rất mực, nó khuyên tôi cố gắng thích nghi với hoàn cảnh mới và hứa
nếu có cơ hội nó sẽ ra thăm tôi.
Rồi dường như biết chắc ḿnh sẽ nuốt lời hứa, nó nhiệt t́nh giới thiệu cho tôi
nhỏ Minh Hoa đang học trường Trưng Vương ở Đà Nẵng.
Nhỏ Minh Hoa là người Đại Lộc, quê Bá. Hồi cấp hai, Bá với Minh Hoa học cùng lớp.
Bá mê con nhỏ này như điếu đổ nhưng nhát gan không dám nói. Lên cấp ba, Bá vô
Tam Kỳ, Minh Hoa ra Đà Nẵng và cho đến nay hai đứa vẫn chỉ là bạn.
Tất nhiên Bá căm ghét cái t́nh bạn bất đắc dĩ này vô hạn. Nó thề sẽ có một ngày
nó ra tay phá vỡ cái t́nh bạn đó không thương tiếc để thay thế bằng một thứ t́nh
cảm khác, đậm đà hơn.
Bá bộc bạch điều đó trong thư và ghi cho tôi địa chỉ nhà trọ của Minh Hoa.
Phía dưới địa chỉ là một lời đe dọa mang tính chất khủng bố: "Biết mày ở ngoài
đó không có bạn, tao giới thiệu Minh Hoa để mày có người tṛ chuyện. Và chỉ tṛ
chuyện thôi. Chớ dại dột đi xa hơn! Kư tên: Sát thủ hoa hồng".
"Sát thủ hoa hồng" là biệt danh mới của Bá. Nó nghĩ ra cái biệt danh chết chóc
này chắc để hù tôi.
Nhưng Bá đă quá lo xa. Bá không biết t́nh cảm của tôi hiện nay đang dồn hết vào
ô cửa sổ nhà nàng Stéphanette và trái tim tôi đêm đêm vẫn phập phồng đập trên
vỉa hè đường Nguyễn Du.
Tôi nhét lá thư của Bá vào túi và mỉm cười. Bây giờ th́ tôi hiểu tại sao năm
ngoái Bá thờ ơ với người đẹp Gia Khanh trong khi Ngữ, Nghị, Ḥa và tôi chen lấn
nhau để mong chộp được đuôi sao chổi Halley. Hồi đó, tôi hỏi, Bá vênh vênh "Tao
khác tụi mày. Tao không thích chạy theo bọn con gái, chỉ thích làm giáo sư". Hóa
ra lúc đó, trái tim Bá đă thuộc về Minh Hoa.
Trưa, ăn cơm xong, tôi ḷ ḍ đến chỗ ở của Minh Hoa với một gói kẹo trên tay.
Tôi làm theo lời dặn ḍ của Bá: Hăy mua một gói kẹo và nói với nàng đó là quà
tao gửi từ Tam Kỳ ra!
Minh Hoa là một con nhỏ xinh xắn và cởi mở. Biết tôi là bạn thân của Bá, nó tiếp
chuyện tôi rất thân t́nh:
- Khoa mới ra Đà Nẵng h#7903;?
- Ừ.
- Sao Khoa không học tiếp trường Trần Cao Vân?
- Trần Cao Vân năm nay chư;a mở lớp mười hai ban C.
- Thế Bá th́ sao? Bá vẫn h𓐥c ở đó mà!
- Bá phải chuyển qua họcc ban B.
Minh Hoa ở trọ với một đứa em trai. Nó sai em rót nước mời tôi rồi hỏi tiếp:
- Ra đây Khoa ở đâu?
- Ở đường Bạchh Đằng, với ông bác.
- Từ đường Bạcch Đằng lên chỗ Minh Hoa hơi xa. Khoa đến đây bằng ǵ?
- Tôi đi bộ.
- Đi bộ?
Minh Hoa tṛn xoe mắt. Nó đâu có biết khoảng cách từ chỗ tôi ở với nhà nó đâu có
thấm tháp ǵ so với quăng đường tôi lang thang hằng đêm trên phố vắng.
Tôi cười:
- Tôi đi bộ quen rồi.
>
Và như để chứng minh câu nói của ḿnh, tôi tuyên bố:
- Cứ vài ba ngày tôi sẽ ghé #273;ây chơi.
Minh Hoa vui vẻ:
- Ừ, khi nào buồn Khoa c ghé. Bá viết thư cho Minh Hoa bảo Khoa mới ra đây nên
chưa có bạn.
Tôi giữ đúng lời hứa. Từ hôm đó, cứ khoảng vài ba ngày tôi ghé chơi với chị em
Minh Hoa một lần. T́nh bạn đă giúp tôi đỡ trống trải.
Tôi bớt thấy lẻ loi. Tôi không c̣n cô độc, mặc dù đêm đêm tôi vẫn đắm ḿnh trong
tiếng dương cầm vọng ra từ cửa sổ nhà nàng Stéphanette để thấy hồn ḿnh phiêu
phưởng tận đâu đâu.
Bác Đán thấy tôi dạo này đă thôi bỏ quên ch́a khóa trong pḥng, không khỏi ngạc
nhiên:
- Con đă thôi quên trước qquên sau?
- Dạ.
- Bác thấy dạo này con vui h#7859;n?
- Dạ.
Bác Đán nh́n tôi lom lom:
- H́nh như gần đây con th&ường đến nhà bạn gái?
Câu hỏi đột ngột của bác Đán khiến tôi vô cùng sửng sốt. Nhưng rồi tôi hiểu ngay:
Chắc thấy tôi dạo này ăn trưa xong thường tếch ra khỏi nhà nên bác nghi ngờ. Tôi
đành chép miệng:
- Dạ.
- Chuyện đó không có ǵ sai! - Bác Đán thở dài - Nhưng dẫu sao cũng đừng quên
chuyện bài vở nghe con. ánh mắt mỹ nhân xưa nay đă đánh đắm bao nhiêu anh hùng.
Rồi bác cảm khái ngâm nga:
- Vũ vô kiềm tỏa nng lưu khách
Sắc bất ba đào dị nịch nhân.
Tôi vội vàng cải chính:
- Nhỏ này chỉ là bạn, báác ạ. Bạn bè b́nh thường thôi. Nó quê ở Đại Lộc, người
yêu của bạn con.
Bác Đán giật ḿnh:
- Con bé đó là người yêu ccủa bạn con?
- Dạ.
Mắt bác Đán trố lên:
- Thế sao con lại làm thơ; đ̣i thương nhớ nó?
Bác Đán ôm đầu:
- Ôi, con làm vậy là không đᅐợc nghe con!
Tôi đỏ mặt:
- Bác ơi, làm ǵ có chuyện ó.
- Con đừng chối! - Bác #272;án nhún vai - Chính bác đă đọc bài thơ con làm cho con
bé đó...
Đến đây th́ tôi chợt vỡ lẽ.
- Bác lầm rồi! - Tôi quưnh quííu thanh minh - Bài thơ đó con viết cho đứa khác.
- Đứa khác? - Bác Đán gi#7853;t ḿnh lần thứ hai - C̣n đứa nào nữa? Con mới ra đây
chưa được một tháng sao quen nhiều con bé vậy?
Câu nói hàm ư trách móc của bác Đán khiến tôi dở khóc dở cười. Cuối cùng, để bác
Đán khỏi hiểu sai về ḿnh, tôi đành rụt rè thú nhận:
- Con bé này cháu không quen, bác ạ..
- Không quen sao con lại thưᅁng nhớ nó? - Bác Đán nh́n tôi đăm đăm - Chắc con
nh́n thấy nó từ xa?
Tôi cắn môi:
- Con cũng chưa nh́n thấy nó.
Bác Đán ṿ đầu:
- Thế th́ lạ thật!
Tôi lí nhí giải thích:
- Con nghe tiếng đàn của nó và con thấy... bóng nó in trên rèm cửa.
- Chỉ vậy mà con đă thᅐơng, đă làm thơ cho nó? - Giọng bác Đán đượm lo lắng -
Như vậy con quá lăng mạn. Người lăng mạn khi ra đời khó sống lắm con ơi. Con cố
quên con bé đó đi!
Bác Đán nói đúng. Không cần đợi đến lúc ra đời, ngay từ bây giờ tôi đă thấy khó
sống. Tôi cứ nghĩ măi về nàng Stéphanette trong khi nàng không biết tôi là ai.
Đầu óc tôi chứa đầy những mơ ước vẩn vơ. Tôi sung sướng với những h́nh ảnh do
tôi nắn nót vẽ ra trong tâm trí rồi đau khổ khi sực nhớ chúng chỉ là tưởng tượng.
Tôi đă thức ṛng ră đêm này qua đêm khác. Chỉ để làm thơ cho nàng Stéphanette.
Đến nay tôi đă viết được gần chục bài.
Tôi biết bác Đán lo cho tôi. Nhưng tôi không đủ dũng cảm làm theo lời bác. tôi
biết ḿnh khó ḷng "quên con bé đó đi".
Nghe bác khuyên, tôi ngoan ngoăn "dạ, thưa bác" và hôm sau tôi lại chôn chân
trên lề đường Nguyễn Du để rồi về nhà chong đèn thức khuya lắc khuya lơ.
Sáng dậy, thấy mắt tôi đỏ kè, bác Đán chỉ biết lắc đầu.
Tôi làm hàng đống thơ t́nh. Làm rồi để đó. Sau khi gửi bài thơ "Giấc mơ
của chàng chăn cừu" cho tuần báo Bạn Trẻ, thấy bặt vô âm tín, tôi không màng
gửi thơ đăng báo nữa.
Tất nhiên tôi cũng không đủ can đảm xếp những bài thơ thành tàu lượn để ném vào
cửa sổ nhà nàng Stéphanette. Nếu muốn, tôi cũng không có cơ hội. Rèm cửa nhà
nàng luôn luôn buông kín.
Rốt cuộc, chỉ có tôi đọc thơ tôi. Tôi soi nỗi ḷng ḿnh vào những vần thơ, thấy
sao mà buồn da diết. Chị em Minh Hoa giúp tôi bớt quạnh hiu nhưng không thể giúp
tôi nguôi sầu muộn.
Tôi là chàng chăn cừu cô đơn. Và tôi cũng là chàng thi sĩ cô đơn, yêu trong bóng
tối, làm thơ trong nóng tối và tên tuổi cũng suốt đời ch́m trong bóng tối.
Nhưng Hồng Hà đă chứng minh ngược lại. Nó luôn luôn phá vỡ định kiến của tôi.
Một buổi sáng, tôi ḷ ḍ vào lớp, thấy tụi bạn dồn mắt vào tôi, reo ỏm tỏi:
- Ê, nhà thơ tới ḱa!
Tôi ngơ ngác nh́n quanh, chẳng hiểu ǵ.
Thằng Bội huơ tờ báo Bạn Trẻ trên tay:
- Bài thơ "Giấc mơ; của chàng chăn cừu" hay quá!
Đến lúc đó tôi mới thấy tờ báo trên tay thằng Bội. Và câu nói của nó làm tôi
nghe như có một luồng điện chạy dọc sống lưng:
- Mày nói ǵ?
- Mày đừng giả vờ! - Bội ch́a tờ báo ra trước mặt tôi, toét miệng cười - Hồi năy
chính thằng Hồng Hà đem tờ báo này vô lớp, nó bảo mày in thơ trong này!
Tôi cầm tờ báo, nôn nóng lật từng trang, hồi hộp ḍ t́m.
Khi bài thơ "Giấc mơ của chàng chăn cừu" đập vào mắt, tôi phải chớp lia
chớp lịa để tin rằng ḿnh không nh́n lầm.
Đến khi biết chắc đó chính là bài thơ của ḿnh, tôi bỗng rơi vào một trạng thái
kỳ lạ, một cảm giác đê mê trước đây tôi chưa từng trải qua.
Tôi cầm tờ báo trên tay, ngất ngây sung sướng. Và tôi sẽ c̣n thừ mặt ra như thế
hằng giờ nếu Hồng Hà không bước lại vỗ vai tôi:
- Mày... mày là thi sĩ mà giấu bạn bè hả?
Tôi nói như người trong mơ:
- Tao là thi sĩ?
- C̣n ǵ nữa! - Hồng Hà cტời rạng rỡ - Bài thơ của mày làm tụi Pascal lác mắt!
Hồng Hà không bỏ lỡ cơ hội để đề cao "tụi trường Việt ḿnh". Nhưng lần này tôi
biết nó không cố t́nh bốc tôi lên mây. Bởi v́ ngay lúc đó thằng Đông Anh mon men
lại gần tôi:
- Chiều nay mày ghé nhà tao chơ;i đi!
- Chi vậy?
Đông Anh nói với vẻ trang trọng:
- Tao sẽ giới thiệu mày với gia đ́nh tao.
- Giới thiệu tao? - Tôi ch𓐡 tay vào ngực, mặt ngẩn ṭ te - Tao có ǵ đâu mà giới
thiệu?
- Sao lại không có ǵ! - Mặt &Đông Anh nghiêm trang - Mày là nhà thơ. Mày là một
thiên tài, là Rimbaud của Việt Nam.
Arthur Rimbaud là thiên tài thi ca vĩ đại không chỉ của nước Pháp mà của toàn
thế giới. Trong giờ học văn chương Pháp, những bài thơ "Voyelles" và
"Fêtes de la faim" của ông khiến tôi ngẩn ngơ thán phục. Tôi không tin ngoài
Rimbaud ra, c̣n ai trên trái đất này có được những ư tưởng dị thường và rạng rỡ
như vậy.
Với tôi, Rimbaud luôn luôn là ngôi sao Bắc Đẩu trong ṿm trời thi ca nhân loại.
Thế mà bây giờ thằng Đông Anh đem một ngọn đèn hạt đỗ lập ḷe không biết tắt lúc
nào là tôi so sánh với v́ sao sáng chói đó, bảo tôi không sững sờ sao được.
Tôi ngượng nghịu:
- Thôi đi! Mày nói quá!
Đông Anh vẫn khăng khăng:
- Tao nói thật đó. Trong m𓋛t tao, mày là Rimbaud.
Lần này th́ tôi không phản đối. Nó nói "trong mắt nó" có nghĩa trong trần gian
nhung nhúc sáu tỉ người này, chỉ có nó mới khờ khạo nghĩ thế. Vậy cũng chẳng sao!
Tôi nhủ bụng và vui vẻ gật đầu:
- Ừ, chiều nay tao sẽ ghhé.
Đông Anh không bịp tôi. Chiều tôi đến nhà nó, nó giới thiệu tôi với ba mẹ nó một
cách trân trọng:
- Bạn Khoa học cùng lớp với con. Ba mẹ biết không, Khoa c̣n là một nhà thơ,
thường xuyên in bài trên các báo.
Chỗ này th́ Đông Anh bốc phét. Tôi chỉ in thơ có mỗi một lần trên tờ Bạn Trẻ, nó
lại ba hoa là "thường xuyên trên các báo". Nhưng tôi không đính chính, chỉ mỉm
cười bẽn lẽn.
Ba của Đông Anh gật gù khen:
- Con c̣n nhỏ mà đă in thơ; trên báo rồi. Giỏi quá!
Đông Anh thừa dịp ca ngợi tôi:
- Bạn Khoa có tài văn chư&ơng bẩm sinh đó ba. Khoa làm rédaction bao giờ
cũng được thầy Xuân Thu khen nức nở.
Đông Anh làm tôi đỏ mặt, v́ ngượng ngùng cũng có, v́ sung sướng cũng có.
Để cám ơn nó về những lời khen nó dành cho tôi, tôi lập tức đứng dậy đi theo nó
khi nó ngoắt tôi ra trước hiên.
Tôi lại gần Đông Anh:
- Có chuyện ǵ vậy?
- Có chuyện ǵ đâu! Ra đâyy ngồi chơi cho mát!
Hai đứa ngồi trên chiếc ghế xích đu đằng trước nhà.
Đông Anh lôi từ trong túi áo ra hai bịch đậu phộng da cá chia cho mỗi đứa một
bịch.
Tôi vừa nhai đậu phộng vừa trầm trồ:
- Nhà mày đẹp quá há?
- Ừ.
- Ba mẹ mày hiền quá há?
- Ừ.
- Mày là con một hở?
- Không. Tao c̣n một đứa em gái. Nó học lớp mười một.
Đông Anh hí hửng khoe:
- Em tao dễ thương l𓋛m. Người đẹp mà tên cũng đẹp. Tên nó là Đinh Lăng.
Tôi liếc vào trong nhà:
- Em mày ở đằng sau h?
- Không. Nó đi mua đồ, látt về.
Rồi chừng như sợ tôi không có cơ hội chiêm ngưỡng vẻ đẹp của em gái nó, Đông Anh
vỗ vai tôi:
- Mày ngồi chơi thêm một lát đi. Để tao giới thiệu mày với em gái tao.
Đông Anh làm tôi ngạc nhiên quá đỗi. Xưa nay tôi ít thấy đứa nào hồn nhiên như
nó. Xưa nay lũ bạn tôi đứa nào cũng sợ bạn bè chọc ghẹo em gái ḿnh, mỗi lần dẫn
bạn về nhà là mắt láo liên cảnh giác.
Đông Anh ngược lại. Nó sợ tôi không gặp được em gái nó. Cho nên thấy tôi sốt
ruột nh́n ra đường, nó cứ nhấp nha nhấp nhổm. Xem ra nó c̣n sốt ruột hơn tôi gấp
bội.
Cứ chốc chốc nó lại trấn an tôi:
- Em tao sắp về rồi ó.
- Tối đa là năm phút na em tao sẽ về tới.
Tôi dán mắt ra đường, v́ ṭ ṃ hơn là v́ háo hức. Trái tim tôi đă thuộc về nàng
Stéphanette vô h́nh vô ảnh trên đường Nguyễn Du. Nàng Đinh Lăng dẫu đẹp như tiên
giáng thế vẫn chỉ là người đến sau. Người đến sau hẳn sẽ không có chỗ trong trái
tim tôi, dù tôi rất yêu một loài hoa có tên là đinh lăng.
Cuối cùng, Đinh Lăng cũng về tới, tất nhiên không phải sau năm phút như thằng
Đông Anh nói mà sau năm mươi phút ngóng chờ đằng đẵng.
Đinh Lăng dắt xe vào trong sân, thấy khách lạ nó cúi đầu lầm lũi bước.
Tôi đinh ninh Đông Anh sẽ kêu em gái lại để giới thiệu hai bên với nhau. Nhưng
nó vẫn ngồi trơ, chỉ th́ thào:
- Em tao đó. Đẹp không?
Rimbaud của Việt Nam chẳng lẽ không đáng xuất hiện trước mặt người đẹp Đinh Lăng
đường đường chính chính? Nghĩ vậy nên tôi giận dỗi:
- Mày không kêu lại, nó cúi gằ;m như thế tao có thấy ǵ đâu!
Tôi nói cho bơ tức. Chứ thật ra dù em gái thằng Đông Anh không ngẩng đầu lên,
tôi vẫn thầm công nhận nó là một con nhỏ xinh đẹp. Nước da trắng hồng, dáng đi
uyển chuyển, mái tóc óng ả, một người con gái đă hội tụ được ba yếu tố đó th́
khuôn mặt chắc chắn phải đẹp.
Đông Anh xoa dịu sự hờn giận trong ḷng tôi:
- Em tao nhút nhát lắm. Mó mớii trông thấy mày lần đầu, c̣n mắc cỡ.
Rồi e giải thích như thế vẫn không khiến tôi nguôi ngoai, nó lật đật hứa hẹn:
- Từ từ rồi tao sẽ; giới thiệu hai đứa với nhau.
Chữ "hai đứa" làm tôi mát ḷng mát dạ. Tôi không c̣n ấm ức nữa. Mà nhe răng cười:
- Nhớ nhé!
Đông Anh gật đầu.
Và ngày hôm sau vừa gặp tôi trên lớp, nó ngoắt tôi ra trước hành lang, long
trọng thông báo:
- Hôm qua lúc mày về rồi, em ggái tao hỏi thăm mày tíu tít.
- Nó hỏi sao?
- Nó hỏi mày là ai, quê ở âu?
- Mày nói sao?
- C̣n nói sao nữa! - Đông Anh ccuời - Tao nói mày là thằng Khoa quê ở Thăng B́nh,
học chung lớp với tao.
Tôi ṭ ṃ:
- Nó c̣n hỏi ǵ nữa không?
>
- C̣n. Nó hỏi mày học gi𓐝i không?
Tôi nín thở:
- Mày trả lời sao?
- Tao bảo mày làm rédaction hhay nhất lớp.
Đông Anh làm tôi cảm động quá chừng. Tôi sợ nó khai huỵch toẹt chuyện tôi đứng
trơ như phỗng trong giờ vấn đáp. Nhưng nó không đả động ǵ đến điểm yếu của tôi.
Nó đă "xấu che tốt khoe" giùm tôi.
Như để làm tôi cảm động hơn nữa, Đông Anh nói:
- Tao c̣n khoe mày làm thơ hay tuy𓀷t. Rồi tao đọc bài thơ "Giấc mơ của chàng
chăn cừu" cho nó nghe. Nó nghe và nó trầm trồ măi. Nó bảo chưa bao giờ nó
được biết một bài thơ hay như vậy.
Đông Anh nói tới đâu, người tôi lâng lâng tới đó. Tôi làm thơ cho nàng
Stéphanette, không ngờ lại khiến nàng Đinh Lăng xao xuyến đến thế.
Nàng Đinh Lăng có lẽ xao xuyến tận tâm can nên sau khi khen thơ tôi, nàng nhờ
anh trai nàng năn nỉ tôi làm một bài thơ tặng nàng. Đông Anh bảo tôi như vậy
nhưng tôi không tin. Tôi ngẩn ngơ hỏi lại:
- Mày nói thật không đấy??
- Sao lại không thật! - Đ;ông Anh hoa tay - Em gái tao sẽ vô cùng cảm động nếu
một ngày nào đó tao cầm về cho nó bài thơ mày làm tặng nó. Nó bảo từ nay trở đi,
nó sẽ đợi từng ngày.
Viễn ảnh Đông Anh vẽ ra khiến tôi bâng khuâng quá đỗi. Trong một thoáng, tôi tin
tôi là thi sĩ lớn. Tôi đích thị là Rimbaud, nếu không tại sao mới xuất hiện lần
đầu đă có người nồng nàn ái mộ.
Tôi nh́n Đông Anh, ngất ngây đáp:
- Được rồi. Đêmm nay tao sẽ làm.
Tối đó, tôi g̣ ḿnh trên trang giấy, tưởng tượng Đinh Lăng là nàng Stéphanette
và nắn nót viết những vần thơ t́nh tứ và sầu muộn:
Tôi là ḥn sỏi buồn
Lăn qua cuộc đời bằng những ṿng hiu quạnh
Chiều nay chợt biết chỗ dừng chân.
Người con gái tóc dài che mặt
Em đến từ đâu và em sẽ về đâu
Tôi ở lại với lần đầu gặp gỡ
Xin chiều đừng qua mau.
Tôi là kẻ ngu ngơ bị t́nh yêu đánh lưới
Những sợi tóc nào đan kín giấc mơ tôi?
Tôi đă gặp hàng ngàn gương mặt
Chiêm bao sao chỉ một người?