|
|
Танилцуулга
Хvмvvcийн
хамгийн айдаг зvйлийн нэг бол олон
нийтийн
ємнє илтгэж, vг хэлэх явал байдаг гэдгийг сэтгэл зvйсид vздэг.
Олны ємнє сандарч эвгvй байдалд орохоос эмээснээс энэ айдас
бий єолдог байна. Энэ айдсыг даван туулах арга зам бол нэлээд
хугацааны туршид илтгэлээ бэлтгэх явдал юм. Гэвч заримдаа илтгэлийг
хагас цаг ч бэлтгэх vе тохиолддог. Ингэж илтгэх илтгэлийн энэ
тєрлийг экстемп илтгэл гэдэг.
Экстемп илтгэлийн сугалаа ба бэлтгэлийн vе
Экстемп илтгэлvvдийн сэдвvvд нь голдуу улс
орны
дотоод болон олон улсын нийгэм улс тєр, эдийн засаг ,соёл техник
технологийн асуудлууд байдаг. Асуултыг бичсэн олон сугалаануудаас
илтгэгч гурван сэдвийг сугалах ба гучин секундын дотор эдгээрээс
аль нэгийг сонгон авна. Сонгосон сэдвээр илтгэгч гучин минут
бэлтгэх ба холбогдолтой мэдээ мэдээллийг єєрсдийн бэлтгэсэн
эх сурвэлжуудаас авч болно. Эдгээр мэдээ мэдээллийг тусгай экстемп
хавтаснуудад тєрєлжvvлэн цуглуулсан байх нь их тустай байдаг.
Сонин сэтгvvлийн єгvvлэл, нийтлэл зэргээс авсан тоо баримт ,
ишлэл нь сvvлийн vеийн мэдээ мэдээллийг агуулдаг. Сайн бэлтэгсэн
хавтаснууд нь асуудлын олон талыг хамрасан єргєн хvрээтэй болдог.
Ашиглахад хялбар байдаг. Гэвч хэдий сайн хавтас байлаа ч єдєр
тутам уншиж судлахгvй болж хуучиран тєдийлєн сайн баримт болдоггvй.
Эксемп
илтгэлийн загвар Бэлтгэх хугацаанд илтгэгчид мэдээ мэдээллээ
нэгтгэн
цэгцэлж долоо минутын илтгэл болгон зохион байгуулна. Илтгэх
долоо минутын хугацаанд энмэлт гучин секунд ихэвчлэн єгєгддєг.
Энэ богинохон хугацаанд мэдээж єєрийн санаа бодлоо
цэгцэлж
амжихгvй ба дэмжлэг бvхий хариуцлага єгєх хэрэгтэй.
Бэлтгэх хугацаанд илтгэлийн хэсгvvдийнг тоймлон бичиж болох
ба харин илтгэлийн vед тэмэдэглэл ашиглахын зєвшєєрддєггvй боловч
тавиас дээшгvй vгтэй тэмдэглэл ашиглахынг зєвшєєрнє.
Экстемп
илтгэлийн
сэдэв нь асуулт хэлбэрээр єгєгддєг ба илтгэгч асуултын тийм
эсвэл vгvй хариултыг сонгон авч эсвэл нотолгоо дэвшvvлэн баримт
дэмжлэгээр баталгаажуулдаг.
Нєгєє талаас заавал эсвэл
тийм
vгvй гэж хариулах шаардлаггvй ба харин нэлээд олон талаас нь
авчvїзсэн хариулт єгч болох юм.
Илтгэлийн
эхэнд иилтгэлийнхээ
бvтцийг
маш товч тайлбарлах илтгэгч болон шvvгчид тустай.
Эктемп илтгэлийг шvvх гол шалгуур:
1. гол сэдвийг тодорхой гаргасан
эсэх
2.
илтгэгч
асуултын хvрээг хатуу баримтлах
3.
сэдвийн
єндєр мэдлэгтэйгээ харуулах,асуудлын vр дагаврыг логиктой гаргах
/илтгэгчийн байр суурьтай шvvгч санал нийлэх шаардлагггvй./
4.
Дэс
дарааллалтай эмх цэгцэй илтгэх
5.
дэмжлэг
тоо баримт ишлэлийнг зохистой хэмжээнд ашиглах
6.
зохистой
зєв vг хэрэглэх
7.
тод
ойлгомжтой илтгэж, шvvгч vзэгчидтэй холбоо тогтоох чадвар
8.
ярианы
хурдыг тохируулах 9. агуулгатай зохицсон дууны єнгє єєрчлєх
нь сэдвийг ойолгоход тусалдаг.
10.
Тэмдэглэлийг
маш чадварлаг ашиглах
11.
Дохио
зангаа vнэмшилтэй зохистой байх
Эктемп илтгэлдийн сэдвvvд:
1.
Манай
оронд газрыг хувьчлах нь зvйтэй юу?
2.
техникийн
хэт дэвшил хvн тєрєлхтєнд хор нєлєєтэй юу?
3.
суурин
мал аж ахуй бэлчээрийн мал аж ахуйгаас илvv vр ашигтай юу?
4.
зар
сурталчилгаа ёс суртахуунгїй юу?
5.
монгол
улсын ерєнхийлєгчийг улсын их хурлаас сонгох нь зvйтэй юу?
6.
хvйтэн
дайн зvйтэй байсан уу?
7.
сурагчид
дvрэмт хувцас ємсєх нть зvйтэй байсан уу?
8.
ном
унших нь телевизр vзэхээс дээр vv?
9.
хvмvvс
ядуу байх нь єєрсдєєс нь шалтгаалдаг уу?
10.
Улаанбаатарт
амьдрах нь монголын єєр бусад газар амьдрахаас дээр vv?
11.
шашин
шvтэх нь хvмvvст сайнаар нєлєєлдєг vv?
12.
чєлєєт
хэвлэлийг тєрєєс хаан боогдуулж байна уу?
13.
ерєнхий
боловсролын сургууль хvvхдийг амьдралд бэлдэж чаддаг уу?
14.
Сургуулийг
удирдахад сурагчид оролцох нь зvйтэй юу?
15.
Ядуурлыг
устгах боломжтой юу?
16.
Байгаль
орчныгш хамгаалахын тулд эдийн засгийн єсєлтийг хязгаарлах нь
зvйтэй юу?
17.
Жендерийн
тэгш байдал хортой юу?
18.
Монгол
улсын хєгжилд Оросын Холбооны Улс хамгийн их нєлєєтэй юу?
19.
XXIзуун
Хятадын зуун болох уу ?
20.
Чингис
хааны онгоныг хайж олох нь зvйтэй юу?
21.
Монгол
улсын газар зvйн байрлал бидний давуу тал мєн vv?
22.
Энэ
Энхбаярын засгийн газар тvмнээ ядуурлаас аварч чадах уу?
23.
Эмэгтэйчvvд
гэр бvлд ашигтай юу?
24.
Эрэгтэйчvvд
нийгэмд давамгайлах байр суурьтай байх нь зvйтэй юу?
25.
Амеркжсан
орнууд хурдан хєгждєг vv? |
|
|
